Τι συμβαίνει τελικά με τους γενικούς γραμματείς της κυβέρνησης και παραιτούνται ο ένας μετά τον άλλον; Μέσα σε λίγες ημέρες αποχώρησαν ο Γιώργος Διδασκάλου από το υπουργείο Πολιτισμού, ο Ευθύμιος Μπακογιάννης από το υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας, ενώ στη λίστα προστίθεται και ο Μανώλης Γραφάκος, επίσης γενικός γραμματέας του ΥΠΕΝ (υπεύθυνος για τα απορρίμματα). Επισήμως, η εξήγηση είναι ότι «έκλεισε ο κύκλος τους» και ότι η κυβέρνηση προχωρά σε ανανέωση προσώπων. Όμως η χρονική συγκυρία γεννά εύλογα ερωτήματα.
Χαρακτηριστικότερη όλων η περίπτωση του Ευθύμιου Μπακογιάννη, το όνομα του οποίου συνδέθηκε άμεσα με το σκάνδαλο του κυκλώματος στις πολεοδομίες, καθώς συγγενικά του πρόσωπα εμφανίζονται στη δικογραφία ως κεντρικά στελέχη της υπόθεσης. Πρόκειται για ένα πολυπλόκαμο δίκτυο που φέρεται να εξασφάλιζε πολεοδομικές διευκολύνσεις, αξιοποιώντας διασυνδέσεις σε δημόσιες υπηρεσίες, συμβούλια και μηχανισμούς αδειοδοτήσεων. Οι αποκαλύψεις δεν αφορούν μόνο μερικούς επίορκους υπαλλήλους ή ιδιώτες μηχανικούς. Αναδεικνύουν ένα σύστημα εξουσίας, διαμεσολάβησης και αλληλεξαρτήσεων που λειτούργησε επί χρόνια με πολιτικές πλάτες και θεσμική ανοχή.
Η κυβέρνηση επιμένει ότι πρόκειται για συμπτώσεις. Όμως είναι ξεκάθαρο ένα κοινό μοτίβο. Από το σκάνδαλο του ΟΠΕΚΕΠΕ και τις υποκλοπές μέχρι τις πολεοδομίες και τις συνεχείς αποκαλύψεις για κυκλώματα μέσα και παρά το κράτος, η εικόνα που διαμορφώνεται είναι αυτή ενός επιτελικού κράτους που υποσχέθηκε διαφάνεια και αποτελεσματικότητα, αλλά βρίσκεται διαρκώς αντιμέτωπο με σκιές διαπλοκής και θεσμικής εκτροπής.
Οι παραιτήσεις ίσως λειτουργούν ως βαλβίδα εκτόνωσης της κοινωνικής πίεσης, ίσως να είναι και ξεκαθαρίσματα λογαριασμών που επαναφέρουν μια κάποια ισορροπία εντός του συστήματος. Δεν απαντούν όμως στο βασικό ερώτημα: Ποιος γνώριζε, ποιος κάλυπτε και ποιος τελικά αναλαμβάνει την πολιτική ευθύνη; Οι παραιτήσεις μπορεί να αλλάζουν τα πρόσωπα, δεν απαντούν όμως στο κρίσιμο ερώτημα των πολιτικών ευθυνών, το οποίο εξακολουθεί να βαραίνει την κυβέρνηση και να τροφοδοτεί τη δυσπιστία των πολιτών. Μπορεί κάποιοι ενδιάμεσοι κρίκοι να θυσιάζονται, αυτό όμως συμβαίνει εξόφθαλμα για να προστατευθεί το Μαξίμου (που ποτέ δεν γνώριζε). Ως πότε;
Ν.Τ.
