Το αδιέξοδο της καταστροφικής διαχείρισης των ζωονόσων αναδείχθηκε για μια ακόμη φορά, με εκρηκτικό και δραματικό τρόπο για τους ανθρώπους της κτηνοτροφίας, αυτή τη φορά με επίκεντρο τη Λέσβο. Ο αφθώδης πυρετός, που χτύπησε τα αιγοπρόβατα του νησιού, με πιθανότερη προέλευση από τη γειτονική Τουρκία, οδήγησε στην κυβερνητική απόφαση να «κλείσει» το νησί, να καταστρέφει ζωικά προϊόντα γάλατος, να απαγορεύσει την τυροκόμηση, στο όνομα πάντα του περιορισμού του κινδύνου. Όλα αυτά, όπως καταγγέλλουν οι κτηνοτρόφοι του νησιού, χωρίς σχέδιο, χωρίς κτηνιάτρους στο πεδίο, χωρίς επαρκή μέτρα στήριξης για τους ίδιους του κτηνοτρόφους. Μετά την ευλογιά των προβάτων και τη μαζική θανάτωση ζώων σε όλη την Ελλάδα, η κυβέρνηση του ΟΠΕΚΕΠΕ έρχεται να ρίξει ακόμη μία χαριστική βολή, αυτή την φορά στην πρωτογενή παραγωγή του νησιού του Β.Α. Αιγαίου.
Σε αναβρασμό οι κτηνοτρόφοι
Όχι άδικα, δυναμικές και άμεσες ήταν οι αντιδράσεις των κτηνοτρόφων του νησιού. Όπως λένε οι ίδιοι δίνουν έναν αγώνα για την ίδια τους την επιβίωση και συναντάνε από την πλευρά των αρχών και της κυβέρνησης μόνο κλειστά αυτιά και πόρτες. Οι κινητοποιήσεις στα χωριά της Λέσβου, κλιμακώθηκαν τις τελευταίες μέρες με μπλοκάρισμα στο εμπορικό λιμάνι της Μυτιλήνης, όπου εμπόδισαν τη φόρτωση και εκφόρτωση κάθε είδους εμπορεύματος (με εξαίρεση ιατροφαρμακευτικό υλικό) από και προς το νησί. Μάλιστα, μετά το αδιέξοδο της συνάντησης τοπικών παραγόντων με τον υπουργό Μ. Σχοινά στην Αθήνα, οι κτηνοτρόφοι δηλώνουν αποφασισμένοι να εμποδίσουν και τη μεταφορά επιβατών, απειλώντας με ολικό μπλοκάρισμα του νησιού. Στις κινητοποιήσεις αυτές, δηλώνουν τη στήριξη τους δεκάδες μαζικοί φορείς του νησιού, που γνωρίζουν (σε αντίθεση με τους κυβερνώντες) τη ζωτική σημασία της κτηνοτροφίας στην ίδια την ταυτότητα του νησιού.
Χτυπιέται ένας από τους πυλώνες του νησιού
Δεν είναι τυχαία η μαζική στήριξη προς τους κτηνοτρόφους, από τους κατοίκους της Λέσβου, παρά τις συνέπειες των κινητοποιήσεων, από όλες σχεδόν τις κοινωνικές ομάδες από τη Μυτιλήνη και τα χωριά του νησιού. Αν σε πανελλαδική κλίμακα ο πρωτογενής τομέας συμμετέχει μόλις με 4%-5% στο ΑΕΠ, στη Λέσβο το ποσοστό αυτό ξεπερνά το 12%, με την κτηνοτροφία να αποτελεί τον βασικό του κορμό. Στο νησί εκτρέφονται σε μαζική κλίμακα αιγοπρόβατα, κατατάσσοντας τη Λέσβο σε μια από τις σημαντικότερες κτηνοτροφικές περιοχές της χώρας, ενώ χιλιάδες οικογένειες εξαρτούν άμεσα ή έμμεσα το εισόδημά τους από την παραγωγή γάλακτος και την τυροκομία (σημαντικό στοιχείο η μεταποίηση, και η κατοχύρωση υψηλής ποιότητας ΠΟΠ τυριών). Σε πολλές αγροτικές περιοχές του νησιού έως και το 20% της απασχόλησης συνδέεται με τον πρωτογενή τομέα, γεγονός που δείχνει ότι η κτηνοτροφία δεν είναι απλώς μια επαγγελματική δραστηριότητα, αλλά βασικός κοινωνικός και οικονομικός ιστός. Η ασφυξία στην οποία οδηγούνται σήμερα οι κτηνοτρόφοι θα επηρεάσει, αν δεν δοθούν άμεσα λύσεις, όλη την τοπική κοινωνία και αυτό γίνεται κατανοητό από τους κατοίκους ‒ δυστυχώς, όχι και από τους κυβερνώντες.
Μέτρα ουσίας και όχι υποσχέσεις
Οι κτηνοτρόφοι του νησιού επιμένουν πως υπήρχαν και συνεχίζουν να υπάρχουν άλλες λύσεις από αυτές που διάλεξε η κυβέρνηση. Χαρακτηριστική είναι η αναφορά της Ομοσπονδίας Αγροτικών Συλλόγων Λέσβος, σε «επιλογή στραγγαλισμού» των κτηνοτρόφων της Λέσβου, σε υπόμνημα-καταγγελία που απέστειλε στο αρμόδιο υπουργείο. Καταγγέλλουν μάλιστα πως «η ελληνική κυβέρνηση, σε προφανή συνεννόηση με τις μεγάλες μεταποιητικές επιχειρήσεις –που μονοπωλούν τις εξαγωγές φέτας– αλλά και την Ε.Ε., έχει επιλέξει τον πλήρη στραγγαλισμό της Λέσβου για να εξυπηρετήσει συμφέροντα που δεν έχουν καμία σχέση με την επιβίωση του κτηνοτρόφου».
Οι κτηνοτρόφοι του νησιού ζητούν μια σειρά άμεσων και ουσιαστικών μέτρων για την επιβίωση του κλάδου. Συγκεκριμένα, διεκδικούν την οργάνωση και λειτουργία μονάδων θερμικής επεξεργασίας του γάλακτος εντός των ζωνών καραντίνας, ώστε να σταματήσει η καταστροφή παραγωγής και να καταστεί δυνατή η ασφαλής διάθεσή του στην αγορά . Παράλληλα, ζητούν την εφαρμογή προγράμματος προστατευτικού εμβολιασμού για τον περιορισμό της ζωονόσου, όπως έχει συμβεί και σε άλλες χώρες.
Κεντρικό αίτημα αποτελεί η άμεση οικονομική στήριξη των ίδιων των παραγωγών, με αναπλήρωση εισοδήματος βάσει της παραγωγής γάλακτος και των περσινών τιμολογίων, καθώς και αποζημιώσεις για το χαμένο εισόδημα από τα σφάγια. Ζητούν επίσης την καταβολή προκαταβολών για τις απώλειες ζωικού κεφαλαίου, το πάγωμα οφειλών προς τράπεζες, εφορία και ΕΦΚΑ, και την κάλυψη ασφαλιστικών εισφορών από το κράτος.
Ιδιαίτερη έμφαση δίνουν στην ανάγκη άμεσου σχεδίου ανασύστασης του ζωικού κεφαλαίου με πλήρη κρατική χρηματοδότηση. Τέλος, απαιτούν ενίσχυση των κτηνιατρικών υπηρεσιών με μόνιμες προσλήψεις, υποχρεωτικές απολυμάνσεις στις πύλες εισόδου και πλήρη χρηματοδότηση των μέτρων βιοασφάλειας.
Προς ώρας σαν απάντηση λαμβάνουν γενικόλογες υποσχέσεις για μελλοντική στήριξη και συστάσεις για ψυχραιμία ενώ και η πολυαναμενόμενη ευρεία σύσκεψη της Αθήνας (με συμμετοχή του υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης, τοπικών βουλευτών, αυτοδιοικητικών κ.ά.) δεν έδωσε σαφείς λύσεις πέρα από ορισμένες αναφορές για προετοιμασία σχεδίου για τη μερική άρση της απαγόρευσης διακίνησης τυριού από την Λέσβο, υπό αυστηρές προϋποθέσεις και προδιαγραφές μέτρων βιοασφάλειας ενώ ανακοινώθηκε και η μετάβαση 10 κτηνιάτρων του ΕΛΓΟ-ΔΗΜΗΤΡΑ για να συνδράμουν στην κλινική επιτήρηση.
