περίπτερο ιδεών

Σε δύσκολες εποχές, ιστορικά, οι άνθρωποι είτε προσφεύγουν σε καταφύγια σιγουριάς και ασφάλειας είτε εκτοξεύονται στο μέλλον με καινοτομίες και ανατροπές. Μερικές φορές αυτά διαπλέκονται, το πίσω με το μπρος, το παλιό με το καινούριο. Συχνά, με όχημα την κουλτούρα. Το αισθάνομαι αυτό πάλι τώρα, όπως τα χρόνια της δικτατορίας. Όχι με την ίδια ένταση, ίσως γιατί είναι ακόμα νωρίς, ή γιατί η δική μου η αίσθηση φτάνει μέχρι ένα ορισμένο βάθος στην κοινωνική ζύμωση. Ή επειδή η σύγχρονη κατάσταση είναι απλά διαφορετική, πρωτόγνωρη, αναπάντεχη. Και γιατί πολύς κόσμος έχει αλλάξει.

Του Neve Gordon (εφημερίδα The Guardian, 28 Ιουλίου).

Η κατεδάφιση χωριού Βεδουίνων από την ισραηλινή αστυνομία, δείχνει πόσο μακριά μπορεί να φτάσει το κράτος του Ισραήλ για να επιτύχει το στόχο του να αφομοιώσει την περιοχή του Νεγκέβ. Ένα απειλητικό κονβόι από μπουλντόζες κατευθυνόταν προς το Be’er Sheva την ώρα που οδηγούσα προς το al-Arakib, ένα χωριό Βεδουίνων σε απόσταση όχι παραπάνω από 10 λεπτά από την πόλη. Καθώς μπήκα στο χωματόδρομο για το χωριό, είδα δεκάδες βαν με βαριά οπλισμένους αστυνομικούς έτοιμους να αναχωρήσουν. Η αποστολή τους, προφανώς, είχε εκτελεστεί.

Το πρώτο, το προφανές, το αδιαμφισβήτητο, είναι η ιμπεριαλιστική επίθεση. Στο Ιράκ, το Αφγανιστάν, τη Σομαλία, την Υεμένη, την Παλαιστίνη, τον Λίβανο και τη Λιβύη. Είχε προηγηθεί η Γιουγκοσλαβία. «Εκκρεμούν» ή προετοιμάζονται οι επιθέσεις στο Ιράν και τη Συρία, ενδεχομένως και στο Σουδάν και τη Ζιμπάμπουε, ενώ σε άλλες αφρικανικές και ασιατικές χώρες οι επιθέσεις και οι έλεγχοι έχουν περίπου ολοκληρωθεί, όπως στην Ερυθραία, την Αιθιοπία, τη Σιέρα Λεόνε, το Τσαντ και το Μπαχρέιν. Σχεδόν ολόκληρη η περιοχή της νότιας και ανατολικής Μεσογείου με προέκταση ώς το Πακιστάν, την Αραβική και την Ερυθρά Θάλασσα στο νότο και τα ενδότερα της βόρειας Αφρικής, ανατολικά και δυτικά, δέχεται αλλεπάλληλες επιθέσεις και εισβολές από τις δυτικές μητροπόλεις.

Μερικοί απόγονοι των πολιτικών προσφύγων που γεννήθηκαν και μεγάλωσαν στην Πολωνία, δημιούργησαν τους ΜΕΤΑ, μια «ομάδα ανοιχτής επικοινωνίας και δράσης με κοινωνικούς και πολιτιστικούς σκοπούς», που ανέλαβε και οργάνωσε το περασμένο καλοκαίρι ένα μεγάλο αντάμωμα στο Γράμμο, στους ορεινούς όγκους που δόθηκαν οι τελευταίες μάχες των μαχητών γονιών τους προτού διαφύγουν μέσω Αλβανίας στην Πολωνία, με την κατάρρευση του μετώπου, το 1949. Με αφορμή αυτή τη συνάντηση στην οποία συμμετείχαν περίπου 330 άνθρωποι και την προβολή στο Νεστόριο ενός από τα ντοκιμαντέρ που έχω κάνει για τη ζωή των Ελλήνων στην Πολωνία, μοιράζομαι με τους αναγνώστες του Δρόμου της Αριστεράς κάποιες από τις εμπειρίες που αποκόμισα και κατέγραψα τόσο στην Πολωνία όσο και στο Γράμμο.