Ο πόλεμος στην Ουκρανία συμπληρώνει σε λίγο 4,5 χρόνια αιματοχυσιών. Αν και ο Τραμπ τον χαρακτήρισε «χαμένο πόλεμο» για την Ουκρανία (για τη δυτική συμμαχία είναι το ορθότερο) και έδωσε νέα προθεσμία λήξης τον ερχόμενο Ιούνιο, τίποτα δεν μαρτυρά ότι πλησιάζουμε στο τέλος. Όχι μόνο επειδή κανένας δεν παίρνει πια στα σοβαρά τις προθεσμίες Τραμπ, ούτε επειδή οι χώρες της Ε.Ε. –και επιπλέον, με ιδιαίτερη ζέση, η Αγγλία– πυροδοτούν συνέχεια τις συγκρούσεις. Αδιόρατα φαίνεται ότι η εμπλοκή έχει βαθύτερα αίτια, είτε ως επιλογή είτε ως αδυναμία.
Εδώ και 4 μήνες δεν έχει καταγραφεί καμιά ουσιώδης μεταβολή στα πεδία των μαχών. Δεν «φταίει» μόνο ο χειμώνας, αφού ο πόλεμος στην Ουκρανία μας έβαλε επίσημα στην εποχή των πυραυλικών επιθέσεων και της χρήσης drones, που δεν επηρεάζονται από τις καιρικές συνθήκες. Άλλωστε αυτήν την εβδομάδα εκδηλώθηκε μία ακόμη μεγάλη επίθεση της Ρωσίας, με δεκάδες πυραύλους και εκατοντάδες drones. Όλο αυτό το διάστημα καταφέρθηκαν σοβαρά πλήγματα σε στρατιωτικές εγκαταστάσεις, αποθήκες πυρομαχικών και καυσίμων, σταθμούς ηλεκτροπαραγωγής, μεγάλες πόλεις. Δεν υπήρξε όμως σαφής συσχέτιση με τις εξελίξεις στα πεδία των μαχών.
Αντίστοιχα, ισχυρότατα ήταν τα πλήγματα που κατάφερε η ουκρανική πλευρά, και μάλιστα βαθιά στο έδαφος της Ρωσίας, κυρίως σε διυλιστήρια και λιμάνια εξαγωγής πετρελαίου. Πλήγματα θεαματικά, ικανά να πραγματοποιηθούν μόνο με τη βοήθεια ΝΑΤΟϊκών χωρών, που έπληξαν το κύρος της Ρωσίας και προκάλεσαν οικονομικά προβλήματα. Ούτε αυτά όμως τροποποίησαν τη δεινή θέση των ουκρανικών στρατευμάτων στα ανατολικά.
Οι πληροφορίες των ημερών θέλουν να επίκειται η κατάληψη της στρατηγικής σημασίας πόλης Κονσταντινόφσκα, που ανοίγει το δρόμο για τις δίδυμες πόλεις-οχυρά Σλαβιάνσκ και Κραματόρσκ. Εάν πραγματοποιηθεί, θα θεωρηθεί στρατηγικής σημασίας επιτυχία για τη Ρωσία. Πάντως είναι ενδεικτικό ότι η μάχη αυτή ξεκίνησε στα τέλη του 2023, και μόλις τώρα φαίνεται να «ολοκληρώνεται».
Αντιφατικές δηλώσεις, διπλωματική δυσχέρεια
Μέσα σε αυτό το κλίμα αναδύονται εκτιμήσεις για δυσαρέσκειες ηγετικών ρωσικών κύκλων λόγω των «ήπιων» χειρισμών Πούτιν στο πόλεμο. Κανείς δεν γνωρίζει αν κάτι τέτοιο αληθεύει και σε ποιο βαθμό. Δεν μπορούν όμως να ξεχασθούν πρόσφατες και επίσημες ρωσικές δηλώσεις, ότι στους στόχους του πολέμου στην Ουκρανία μπαίνει η κατάκτηση και άλλων περιφερειών, όπως και η Οδησσός. Προ διμήνου ο υπουργός Εξωτερικών Λαβρόφ είχε δηλώσει ότι η Ρωσία «δεν βιάζεται να ολοκληρώσει τον πόλεμο»…
Αντίθετα, παραμονές του γιορτασμού της Ημέρας της Αντιφασιστικής Νίκης, ο Πούτιν είπε ότι ο πόλεμος στην Ουκρανία οδεύει στο τέλος του. Παίρνοντας μάλιστα τη σκυτάλη από δηλώσεις Ευρωπαίων ιθυνόντων, ότι έχει η ώρα για απευθείας συνομιλίες με τη Ρωσία, πρότεινε τον Γερμανό πρώην καγκελάριο Σρέντερ ως διαπραγματευτή. Η πρόταση αυτή απορρίφθηκε στα γρήγορα από το Βερολίνο, και έκτοτε η συζήτηση έχει ατονήσει.
Παράλληλα, η ομιλία Πούτιν στην παρέλαση της Νίκης απέφυγε εμπρηστικούς χαρακτηρισμούς σε βάρος της Δύσης. Παρουσίασε το «όραμά του» για μια νέα παγκόσμια αρχιτεκτονική, που θα εγγυάται ότι κάθε λαός «θα έχει δικαίωμα να καθορίζει τη μοίρα του, να προστατεύει τις παραδόσεις του και να διαφυλάσσει την πολιτισμική και ιστορική του ταυτότητα», σύμφωνα με «τις αρχές του Καταστατικού Χάρτη του ΟΗΕ». Όσον αφορά τον πόλεμο στην Ουκρανία, αρκέστηκε να δηλώσει ότι η Ρωσία «στέκεται απέναντι σε μια επιθετική δύναμη που εξοπλίζεται και υποστηρίζεται από ολόκληρο το μπλοκ του NATO».
Την «ηπιότητα» των δηλώσεων Πούτιν τάραξαν οι αιχμηρές δηλώσεις Μεντβέντεφ, αντιπροέδρου του Συμβουλίου Ασφαλείας, που τόνισε ότι κάθε προσπάθεια για ειρηνική συνύπαρξη με την Ευρώπη είναι «μάταιη» όσο το ΝΑΤΟ εξακολουθεί να επεκτείνει τις δράσεις του κατά της Ρωσίας. Μένει να αποδειχθεί αν οι δηλώσεις Μεντβέντεφ εντάσσονται στη λογική των αναγκαίων λεονταρισμών έναντι της Δύσης, ή ήταν παράλληλα και καθησυχαστικό μήνυμα προς τους «σκληρούς» του Κρεμλίνου.
