Μια έξυπνη Αριστερά της εποχής μας θα έπρεπε να στηρίζει τα Πρότυπα Σχολεία, να επιζητεί την ενίσχυσή τους από ιδρύματα και τον ιδιωτικό τομέα και να προτείνει την αναβάθμισή τους. Τίποτα δεν υπηρετεί τον στόχο της ισότητας περισσότερο από το να δίνονται οι ίδιες ευκαιρίες στα παιδιά που δεν μπορούν να φοιτήσουν σε ιδιωτικό σχολείο. Έχουμε ανάγκη να σηκώσουμε πιο ψηλά τον πήχυ σε έναν κόσμο που γίνεται όλο και πιο απαιτητικός και ανταγωνιστικός.
Αλέξης Παπαχελάς
Το παραπάνω απόσπασμα είναι από άρθρο του κ. Παπαχελά ‒στο πρωτοσέλιδο της Καθημερινής‒ την περασμένη εβδομάδα με τίτλο «Πιο ψηλά τον πήχυ». Αξίζει να διαβαστεί ολόκληρο γιατί χωρίς να λέει τίποτα, δίνει γραμμή επιτάχυνσης των μεγάλων αναδιαρθρώσεων που λαμβάνουν χώρα στην ελληνική εκπαίδευση.
Μια νέα αγορά, ένα νέο προφίλ μαθητή, μια απόρριψη με τη βούλα και βέβαια ο κλασσικός πόλεμος σε καθετί δημόσιο. Αυτά συνοψίζουν τη σκέψη του Παπαχελά. Για την ακρίβεια αυτά κουμπώνουν ως επιλογές μιας Πολιτείας που δεν ενδιαφέρεται για τον εαυτό της και το μέλλον της, έστω και μέσα σε αυτόν τον «όλο και πιο απαιτητικό και ανταγωνιστικό κόσμο». Τι όραμα για την Παιδεία μπορεί να έχει μια χώρα που γίνεται «χώρος», «οικόπεδο», «εξάρτημα», «κόμβος», «πέρασμα», «μεντεσές», που αδιαφορεί δηλαδή για την εθνική και κοινωνική της συγκρότηση. Μέχρι εκεί φτάνει ο πήχης που τόσο πολύ θέλει να ανεβάσει ο Παπαχελάς, φορτώνοντας και στο σχολείο όλες τις παραπάνω ποιότητες. Δεν επιτρέπεται λοιπόν καμιά συζήτηση για την Παιδεία και την Εκπαίδευση γενικά, συνολικά, το ζήτημα τώρα είναι η πρόσβαση σε κάποια «καλά σχολεία». (Πρόσβαση ίσον ισότητα και ξεμπερδέψαμε).
Έτσι ξεφυτρώνουν Πρότυπα και Ωνάσεια, όχι τόσο για κάποια παιδαγωγική υπεροχή τους αλλά για να δημιουργήσουν μια ακόμα αγορά παραπαιδείας, να στριμώξουν το δημόσιο σχολείο –και τους «μέτριους» και «κακούς» μαθητές στη μοίρα τους–, για να νομιμοποιήσουν περαιτέρω κατακερματισμούς, για να δηλωθεί όσο πιο φωναχτά ότι υπάρχουν μόνο δυο δρόμοι: Ή το σχολείο ένας αγώνας δρόμου για όσους έχουν τα «φόντα» ή ένα αναγκαστικό και ανούσιο παρκάρισμα για την πλειοψηφία των παιδιών. Κι επειδή τα νούμερα κάποιες φορές μας προσγειώνουν στις κλίμακες, θυμίζουμε: Το σύνολο των μαθητών σε Γυμνάσια και Λύκεια είναι περίπου 700 χιλιάδες την ώρα που Πρότυπα και Ωνάσεια θα δεχτούν περίπου 3.500 χιλιάδες. Ενώ σύμφωνα με μελέτη του ΙΟΒΕ, με τις σημερινές δημογραφικές τάσεις, ο συνολικός μαθητικός πληθυσμός θα μειωθεί, από το 2008 μέχρι το 2035, κατά 30%.
Τελειώνοντας, μερικές χοντροκομμένες σκέψεις προς συζήτηση:
Καλά σχολεία δεν είναι αυτά που έχουν καλούς μαθητές αλλά «κάθε καρυδιάς καρύδι».
Όταν ένας 12χρονος κάνει εντατική προετοιμασία για να μπει σε Πρότυπο Σχολείο κάτι δεν πάει καλά με την εκπαίδευση.
Χρειαζόμαστε το σχολείο της γειτονιάς, με τα ντουβάρια, την αυλή και τις φωνές του.
Η εκπαίδευση δεν είναι απλά προσωπικό εφόδιο για ανέλιξη κάθε είδους.
Η εποχή που αποθεώνει τη γνώση, καταστρέφει, καθυστερεί, σπαταλά μαζικά δυνάμεις, θελήσεις, «εγκέφαλους».
