Διαβάστε τα προηγούμενα: Μέρος Α΄, Μέρος Β’, Μέρος Γ’ , Μέρος Δ’
Του Γιώργου Κυριακού
Ολοκληρώνουμε σε αυτό το φύλλο τη συνομιλία με τον Κώστα Κυριακού, συγγραφέα πολλών βιβλίων για τη Βόρεια Ήπειρο και πρώην πολιτικό κρατούμενο (κατά τη διάρκεια της δικτατορίας στην Αλβανία, αλλά και στην περίοδο των «δημοκρατικών» μεταρρυθμίσεων). Από το σύνολο όσων μας είπε καθίσταται εμφανές ότι η ανυποληψία του ελλαδικού κράτους εκφράστηκε με ανεκπλήρωτες υποσχέσεις και παγίδες που κόστισαν ακριβά – καταλήγοντας σε ένα επίσημο βέτο του Υπουργείου Εξωτερικών στη στήριξη της οργάνωσης των Βορειοηπειρωτών, και φτάνοντας να «βραβεύει» τους αγωνιστές μυστικά, σε ένα υπόγειο του Υπουργείου Εσωτερικών! Η στάση αυτή προετοίμαζε τη σημερινή κλιμάκωση της αποστασίας του ελλαδικού κράτους μέσω της υπονόμευσης των Βορειοηπειρωτών…
Κώστα υπάρχει η ιστορία με τα δίκαννα, που χρησιμοποιήθηκε από την τότε αλβανική κυβέρνηση στη σκευωρία του 1994…
Τότε οδηγηθήκαμε «οικειοθελώς» στα κελιά του Μπερίσα. Την περίοδο της μαζικής φυγής, τα χωριά μας δεινοπαθούσαν από αρκετούς που επαναπροωθούνταν στην Αλβανία, οι οποίοι λήστευαν και τρομοκρατούσαν. Εμείς το θέταμε έντονα στους αρμοδίους. Τον Απρίλιο του 1992, απεσταλμένος του Υπουργείου Εξωτερικών ήρθε στα Γιάννενα και μας ενημέρωσε ότι προτίθενται να εφοδιάσουν τους συμπατριώτες που εμείς θα υποδείξουμε, νόμιμα, βάσει της αλβανικής νομοθεσίας, με κυνηγετικά όπλα για αυτοάμυνα. Εν τέλει εξόπλισαν ομογενείς που ήταν γενίτσαροι των καθεστώτων Ενβέρ-Αλία-Μπερίσα! Στην ανακριτική διαδικασία το 1994 φτύσαμε αίμα από τα βασανιστήρια γι’ αυτά τα δίκαννα [1].
Τι κάνατε μετά τις απεργίες πείνας και την εγκατάλειψη της Ομόνοιας Ελλάδας από το ελλαδικό κράτος;
Επιμέναμε. Απρόσμενα, το 2002, με ειδοποίησαν από το Υπουργείο Δημόσιας Τάξης να συναντήσω –ως Γραμματέας της Ένωσης– τον Γενικό Γραμματέα, κ. Ευσταθιάδη. Μου ζήτησε να του καταθέσω τα αιτήματά μας και να καταγράψω τα σωματεία του χώρου μας. Θα κατέθετα μια μελέτη-σχέδιο για την ίδρυση, «με την αρωγή της Πολιτείας» όπως είπαν, ενός κεντρικού φορέα-ομοσπονδίας για τον συντονισμό της διεκδίκησης των δικαιωμάτων μας. Συμβουλεύτηκα διαπρεπείς νομικούς και γνώστες των θεμάτων μας και του κατέθεσα το σχέδιο. Τηλεφωνικά, μου τόνισε ότι το σχέδιο είναι «πραγματοποιήσιμο» και ότι θα προσκληθώ σε σύσκεψη με τα συναρμόδια υπουργεία, προκειμένου να υπάρξει ομόφωνη απόφαση.
Ποιο ήταν το περιεχόμενο του «πραγματοποιήσιμου» σχεδίου;
- Συγκρότηση όλων των βορειοηπειρωτικών σωματείων σε μια Ομοσπονδία.
- Ο εκλεγμένος πρόεδρος της Ομοσπονδίας αμείβεται νόμιμα από το ελληνικό δημόσιο.
- Στέγαση της Ομοσπονδίας και των σωματείων σε ένα πολυώροφο μισθωμένο κτίριο.
- Διορισμοί υπαλλήλων, οι οποίοι θα καταγράφουν διευθύνσεις, τηλέφωνα, προτάσεις και παράπονα των συμπατριωτών.
- Συνεχείς περιοδείες του προέδρου στην ελλαδική επικράτεια για ενημέρωση και επαφές αυτοπροσώπως.
- Έκδοση μηνιαίας ακομμάτιστης εφημερίδας.
- Μόνιμες θέσεις για καταρτισμένους ομογενείς, σε υπηρεσίες των Τμημάτων Αλλοδαπών, στην υπηρεσία πολιτογράφησης, σε τελωνεία κ.λπ.
- Συγκρότηση ανεξάρτητης και μόνιμης Εθνικής Επιτροπής, με ειδικούς επιστήμονες που γνωρίζουν καλά το βορειοηπειρωτικό και είναι αφιερωμένοι σε αυτό.
- Χρηματοδότηση του φορέα από το ελληνικό Δημόσιο.
Ποιο ήταν το αποτέλεσμα της σύσκεψης;
Ο κ. Ευσταθιάδης δήλωσε ότι το εγκρίνει, όπως και ο κ. Καϊσερλής από το Υπουργείο Εσωτερικών, ο οποίος μετέφερε τη θερμή συμπαράσταση της υπουργού κ. Βάσως Παπανδρέου. Όμως ο κ. Μαλλιάς, εκπρόσωπος του Υπουργείου Εξωτερικών, έθεσε βέτο λέγοντας περίπου: «Η Ελλάδα έχει συγκεκριμένη εξωτερική πολιτική με τη γείτονα χώρα, που έχουν χαράξει έμπειροι γνώστες και είναι εγκεκριμένη από την αρμόδια Επιτροπή Εξωτερικής Πολιτικής. Ο κ. Κυριακού δεν μπορεί να αλλάξει την εξωτερική πολιτική της χώρας μας. Το Υπουργείο Εξωτερικών απορρίπτει την εφαρμογή αυτού τού σχεδίου». Αναρωτιέμαι, Γιώργο, αν όλοι ήταν συνένοχοι σε αυτή τη συμπαιγνία…
Συνεχίσατε;
Στις 19/3/2002 κατεβήκαμε ξανά σε απεργία πείνας στην Πλατεία Κλαυθμώνος με αίτημα: «Αναγνώριση από την Πολιτεία των αγώνων μας ως αγώνων υπέρ του έθνους». Την ίδια ημέρα ο υφυπουργός Εσωτερικών κ. Παπαδήμας μας συνάντησε και όρισε συνάντηση με τον υφυπουργό Εξωτερικών για θέματα Ομογένειας κ. Μαγκριώτη. Νέες υποσχέσεις. Την ίδια περίοδο συναντηθήκαμε και με τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας κ. Στεφανόπουλο –κατάγεται από τη Δρόβιανη, που ανήκει σήμερα στον ελληνικό μειονοτικό Δήμο Φοινικαίων– ο οποίος είδε θερμά το ζήτημά μας. Το έθεσε στον πρωθυπουργό κ. Σημίτη και άμεσα από το προεδρικό με ενημέρωσαν τηλεφωνικά. Συναντιόμασταν με αρμόδιους αξιωματούχους των τριών υπουργείων μέχρι που δημοσιεύτηκε στην Εφημερίδα της Κυβέρνησης η απόφαση του ΥΠΕΞ κ. Γεωργίου Παπανδρέου [2] για τη συγκρότηση Επιτροπής από τέσσερα συναρμόδια υπουργεία, με στόχο την αναγνώριση των πολιτικά διωχθέντων ομογενών. Ο κ. Μαγκριώτης μας τόνισε ότι η απονομή της αναγνώρισής μας (με την υπογραφή του Προέδρου της Δημοκρατίας) θα πραγματοποιηθεί πανηγυρικά στο Στάδιο Ειρήνης και Φιλίας. Υποσχέθηκε ότι θα προταθεί νόμος για δικαίωμα χορήγησης σύνταξης στους βραβευθέντες, περίθαλψη σε στρατιωτικά νοσοκομεία κ.λπ. Στην ίδια συνάντηση, φιλικά, μας είπε ότι εμείς οι Βορειοηπειρώτες δεν ψηφίζουμε το ΠΑΣΟΚ αλλά τη Ν.Δ. και πως λαθεύουμε που τους ταυτίζουμε με τους «σοσιαλιστές» της δικτατορίας που μας βασάνισε. Μας προειδοποίησε ότι μια ενδεχόμενη μελλοντική κυβέρνηση Ν.Δ. δεν θα μας δικαιώσει: Θα βραβευτούμε μακριά από τα φώτα της δημοσιότητας, τα βραβεία θα φέρουν την υπογραφή υφυπουργού, δεν θα εγκριθεί η χορήγηση σύνταξης κ.ο.κ. «Μακάρι να διαψευστώ», είπε στο τέλος. Εμείς του απαντήσαμε ότι «το μόνο κόμμα που έχουμε είναι η Ελλάδα».
Και πώς σας βράβευσε το «Κόμμα-Ελλάδα»;
Με τη νέα κυβέρνηση δεν είχαμε καμιά ανταπόκριση. Στις 20/4/2005 κατεβήκαμε σε πορεία στην Αθήνα, προειδοποιώντας για νέα απεργία πείνας. Ξεκίνησαν οι επαφές με την γραμματέα του υπουργού Εσωτερικών κ. Κασίμη για μια –χωρίς δημοσιογράφους– απονομή βραβείων. Πράγματι, η απονομή έγινε μυστικά σε υπόγεια αίθουσα του υπουργείου στις 6/4/2006, με την υπογραφή υφυπουργού. Όσο για συντάξεις, ούτε λόγος… Άλλα χτυπήματα ήταν, ενδεικτικά, εκδόσεις βιβλίων όπως ενός «επαΐοντα» δημοσιογράφου της Καθημερινής ή η συλλογή κειμένων που, αλλοιώνοντας την αλήθεια, δίνουν σήμερα τη «γραμμή» για τον ενταφιασμό των δικαίων μας [3].
Σε τι ελπίζεις Κώστα;
Διαρκώς μας διαψεύδουν. Όμως η Βόρεια Ήπειρος δεν έχει πεθάνει. Αν και για πρώτη φορά στην ιστορία της ολιγάνθρωπη, προσδοκά ότι η Μητέρα Ελλάδα, ο Ελληνισμός, θα τη συντρέξουν. Αγωνίζομαι για να ξυπνήσουμε από τον λήθαργο, για να πράξουμε το χρέος στην πατρίδα, για τη δικαιοσύνη. Ευχαριστώ την εφημερίδα σας, που μας συμπαραστέκεται.
[1] Τα δίκαννα ήταν βασικό στοιχείο της δικογραφίας στη δίκη των «5 της Ομόνοιας», με κεντρική κατηγορία την «ένοπλη εξέγερση» κατά του κράτους.
[2] ΦΕΚ Αρ. Φ. 1127, τεύχος β, 11/8/2003.
[3] α) Στ. Τζίμας: «Στον αστερισμό του εθνικισμού», β) Μαρ. Γιαννάκου, Στ. Λυγερός, Ελ. Οικονόμου, Θ. Πάγκαλος, Αλ. Παπαδόπουλος, Άγγ. Συρίγος, Γ. Χατζηθεοφάνους, Αλ. Μαλλιάς: «Ελλάδα και Αλβανία: Φυγή στο Μέλλον ή Επιστροφή στο Παρελθόν;».
