του Νίκου Μάλλιαρη*
Ο νέος πρόεδρος της ΕΟΚ, Άγγ. Παπανικολάου, βγήκε στις 26 Οκτωβρίου να μας καθησυχάσει: «Θα διατηρήσουμε την πρόθεσή μας να μπει το μαχαίρι στο κόκαλο». Ο Άγγ. Παπανικολάου όμως δεν φύτρωσε στον χώρο του μπάσκετ. Είναι μέλος του ίδιου Δ.Σ. που συνεδρίασε εκτάκτως στις 25 Οκτωβρίου, τη μέρα που ο Β. Λιόλιος δήλωσε στον ανακριτή ότι σταματά κάθε ενασχόληση με το μπάσκετ, και μοίρασε ξανά τις καρέκλες. Λίγες μέρες αργότερα το ίδιο Δ.Σ. έδειξε και τις διαθέσεις του: δέχτηκε την παραίτηση του Τ. Πηλοΐδη από την Κεντρική Επιτροπή Διαιτησίας (ΚΕΔ), που είναι ήδη κατηγορούμενος, και αρνήθηκε τις παραιτήσεις των άλλων τεσσάρων.
Η κυβέρνηση, από την πλευρά της, θυμήθηκε ξαφνικά ότι υπάρχει ομοσπονδία. Ο αναπληρωτής υπουργός Αθλητισμού Γ. Βρούτσης κάλεσε εκτάκτως τη νέα διοίκηση και τους ανακοίνωσε ότι «η εμπιστοσύνη του κόσμου έχει κλονιστεί». Για να μην παρεξηγηθεί, πρόσθεσε: «Σέβομαι το αυτοδιοίκητο της ομοσπονδίας και δεν επιβάλλω». Πάγωσε τις επιχορηγήσεις «μέχρι να ολοκληρωθούν οι διαχειριστικοί έλεγχοι» και σύστησε εκλογές «το συντομότερο δυνατόν», ώστε όποιος διοικεί να αντλεί τη νομιμοποίησή του «από μια νέα εντολή των σωματείων». Των ίδιων διοικήσεων των σωματείων που έδιναν την εντολή ως τώρα. Οι κάλπες στήθηκαν για τις 20 Δεκεμβρίου, και ως τότε το πρωτάθλημα συνεχίζεται κανονικά. Σαν να μην τρέχει τίποτα. Και ξεχνάει βέβαια ο κύριος αναπληρωτής υπουργός ότι ο προκάτοχός του, ο Λ. Αυγενάκης, από το ίδιο κόμμα και την ίδια κυβέρνηση, ήταν που διαφήμιζε τον Β. Λιόλιο σαν την ελπίδα του ελληνικού μπάσκετ.
Πού ήταν όλα αυτά τα χρόνια η Πολιτεία; Η υπόθεση ξεκίνησε από την καταγγελία μιας ΚΑΕ, του Αμαρουσίου, στις 16 Απριλίου, και χρειάστηκαν έξι μήνες για να «ανακαλύψει» η ευαίσθητη κυβέρνηση ότι κάτι δεν πάει καλά. Ο ίδιος ο Β. Λιόλιος, πριν από περίπου έναν μήνα, δήλωνε: «Τα έβαλα μ’ ένα σύστημα που έλεγχε τα πάντα. Και τα έκοψα όλα». Όλοι παραδέχονται, με τον έναν ή τον άλλο τρόπο, ότι υπήρχε –και συνεχίζει να υπάρχει– ένα κάποιο σύστημα που αλλάζει κατά περιόδους χέρια, αλλά κανείς δεν το αγγίζει…
Το έργο το έχουμε ξαναδεί
Όσο περιμένουμε «κάθαρση» από τις κάλπες του Δεκέμβρη, ας θυμηθούμε το πρόσφατο παρελθόν.
Ελληνική Ιστιοπλοϊκή Ομοσπονδία, 2021. Η Σοφία Μπεκατόρου καταγγέλλει δημόσια σεξουαλική κακοποίηση από στέλεχος της ομοσπονδίας και η απερχόμενη διοίκηση χειρίζεται την υπόθεση με καθυστερήσεις και κωλοτούμπες. Και στις εκλογές του Μαρτίου; Θριαμβεύει η Ν. Αναστασίου, πρώην γενική γραμματέας της ίδιας διοίκησης, με 57 ψήφους έναντι 26 και 25 των αντιπάλων της, ενώ η «Κίνηση Φίλων Ιστιοπλοΐας», που κρατάει την ομοσπονδία από το 1991, παίρνει 41 από τις 42 θέσεις. Ο τότε υφυπουργός Λ. Αυγενάκης, που είχε ποντάρει σε δικό του υποψήφιο, έμεινε με την «εξυγίανση» παρά πόδα. Βέβαια, εξυγίανση για την Πολιτεία συνήθως σημαίνει τους δικούς της στη θέση των άλλων.
Ποδόσφαιρο, την ίδια χρονιά. Ο Θ. Ζαγοράκης αναλαμβάνει την ΕΠΟ τον Μάρτιο του 2021 ως πρόσωπο που θα ήταν αποδεκτό από όλες τις πλευρές, με την κυβέρνηση πίσω του. Άλλοι παλιοί διεθνείς δεν βρίσκουν θέση στη διοίκηση. Αντέχει 165 μέρες. Στις 8 Σεπτεμβρίου παραιτείται, αφού έχει καταλάβει ότι την Εκτελεστική Επιτροπή δεν την ελέγχει αυτός. Το αποδεκτό πρόσωπο έφυγε, ο μηχανισμός έμεινε.
Μάλλον και στο μπάσκετ τα ίδια θα γίνουν. Με άλλο πρόσωπο στην καρέκλα δεν λύνεται τίποτα, γιατί την καρέκλα τη μοιράζει ένα εκλογικό σώμα στημένο κι αυτό. Στην πράξη, για να γραφτείς μέλος σε ένα σωματείο χρειάζεσαι δύο μέλη να σε προτείνουν και την έγκριση της διοίκησης. Πρόκειται για ένα κλειστό κλαμπ. Οι ψηφοφορίες γίνονται με λίστα, οπότε βγαίνουν μονοκομματικές διοικήσεις, μιας παράταξης ή μιας βαρονίας καλύτερα. Και στις ενώσεις και στις ομοσπονδίες ψηφίζει μόνο ο πρόεδρος κάθε σωματείου. Όποιος ελέγχει μια χούφτα προέδρους ελέγχει την ομοσπονδία, κι όποιος ελέγχει την ομοσπονδία ελέγχει τα λεφτά και το σύστημα ολόκληρο.
Όπως τις κρατικές επιχορηγήσεις, το στοίχημα (ο ανακριτής ζήτησε να διασταυρωθεί ποιοι από τους σαράντα εννέα αγώνες ήταν σε στοιχηματικά προγράμματα), ακόμη και οι διακρίσεις που μετράνε στις Πανελλαδικές για τα παιδιά των ακαδημιών. Γύρω τους στήνονται τα παραγοντικά «μαγαζιά» και τα νταραβέρια, και από πάνω κάθεται το σάπιο πολιτικό σύστημα που ζητάει εξυπηρετήσεις από το αθλητικό σύστημα και το υποθάλπει. Τα ποινικά δικαστήρια θα τραβήξουν καιρό. Κάποιοι θα την πληρώσουν, άλλοι θα πέσουν στα μαλακά, και με αλλαγμένους συσχετισμούς –λίγο ή πολύ– όλα θα συνεχιστούν πάνω-κάτω όπως πριν. Όμως δεν είναι αυτό που χρειάζεται για να απαλλαγεί ο αθλητισμός από το καρκίνωμα που τον κατατρώει.
Αλλαγή στο εκλογικό σύστημα
Μέσα σε αυτό το σκηνικό ακούγονται τα ονόματα δύο θρύλων του ελληνικού μπάσκετ, του Π. Γιαννάκη και του Π. Φασούλα. Ο Π. Φασούλας δήλωσε ότι θα βάλει υποψηφιότητα και πρόσθεσε: «Ένα πράγμα γνωρίζουν όλοι αυτοί: ότι δεν είμαι εξαγοράσιμος». Το πιο αποκαλυπτικό όμως ήταν άλλο: αν οι εκλογές γίνονταν ηλεκτρονικά, «δεν θα ήμουν υποψήφιος, γιατί θα πηγαίναμε σε ηλεκτρονικές εκλογές και γνωρίζουμε το αποτέλεσμα». Τα συμπεράσματα δικά σας.
Και γίνονται και τα ανάλογα διπλαρώματα: Η Ελληνική Ολυμπιακή Επιτροπή (ΕΟΕ) κάλεσε τον Π. Φασούλα να αναλάβει την εκπροσώπηση της ΕΟΚ στην επιτροπή. Παρεμπιπτόντως, πρόεδρος της ΕΟΕ είναι ο Ισ. Κούβελος, σύζυγος της Ντ. Μπακογιάννη, που επί χρόνια είχε υπό την «προστασία» του τον Β. Λιόλιο.
Το ερώτημα, πάντως, δεν είναι αν ο Π. Γιαννάκης κι ο Π. Φασούλας είναι τίμιοι. Είναι ποιος θα στέκεται πίσω τους. Αν βρεθούνε στην προεδρία με τις ίδιες ενώσεις και τα ίδια «γατόνια» γύρω τους, κινδυνεύουν να γίνουν ο Ζαγοράκης του μπάσκετ: καλή βιτρίνα για λίγους μήνες, ώσπου να κουραστούν ή να τους «αντικαταστήσουν».
Απαιτείται να γίνουν αλλαγές. Να ανοίξει το εκλογικό σώμα. Ψήφος στα αθλούμενα μέλη για τις διοικήσεις των σωματείων, και εγγραφή των φιλάθλων που ενδιαφέρονται, χωρίς «νονούς» και εγκρίσεις. Στις ενώσεις και στις ομοσπονδίες να ψηφίζει ολόκληρη η διοίκηση κάθε σωματείου, όχι μόνο ο πρόεδρος. Και ας κοιτάξουμε λίγο τι γίνεται έξω, στους συλλόγους λαϊκής βάσης. Στη Γερμανία ο κανόνας του 50+1 κρατά την πλειοψηφία των ψήφων στα χέρια του συλλόγου και των μελών του, στην Ισπανία η Ρεάλ και η Μπαρτσελόνα ανήκουν στους socios τους, που εκλέγουν και τον πρόεδρο. Ούτε εκεί είναι παράδεισος, αλλά καλύτερα μάλλον είναι εκλογές με δεκάδες χιλιάδες μέλη αντί για μια χούφτα προέδρους.
Και η Αριστερά; Σφυρίζει αδιάφορα και δεν βλέπει πουθενά σκάνδαλα, όχι μόνο στην Ελλάδα αλλά και διεθνώς. Και όπου είναι χωμένη, παίζει κι αυτή μπάλα με τους ίδιους κανόνες. Λες και ο επαγγελματικός αθλητισμός, όπου συμφέροντα και πολιτικά παζάρια παίζουν με το μεράκι του κόσμου, αφορά μόνο τις αθλητικές σελίδες. Κι όταν η «αλλοίωση» φτάνει ως τα σχολικά πρωταθλήματα, η σιωπή δεν έχει δικαιολογία.
* Ο Νίκος Μάλλιαρης είναι ιδρυτικό μέλος του ΠΣΑΠ
