του Μίλτου Λαζαρίδη*

Ο Όλντους Χάξλεϊ στο έργο του «Brave New World» μας περιέγραψε τον αθλητισμό, σε μια διαμορφωμένη από την προπαγάνδα κοινωνία. Οι αξίες και τα κριτήρια είναι υπαγορευμένα από τον πανίσχυρο μηχανισμό τής εξουσίας κατά πώς τη βολεύει, και που κατά κανόνα είναι αυθαίρετα και απέχουν πολύ από την αλήθεια.

Η επιβεβαίωση αυτής της… προφητείας είναι αυτό που ζούμε σήμερα, περιγραφόμενο με απίστευτες συμπτώσεις και ανατριχιαστικές λεπτομέρειες.

Ο αθλητισμός έγινε στρατηγικό εργαλείο κοινωνικού ελέγχου, που προϋποθέτει την εμφύτευση συνείδησης στον πληθυσμό, επιπέδου εργαζομένων στη «Βιολάντα».

Προφανώς και απευθύνομαι σε αυτούς που τους ενδιαφέρει να ξέρουν αν αυτό που ζουν είναι αληθινό, ή ζουν σε matrix, με σκηνοθετημένο το τέλος. Σε όσους αισθάνονται ότι η ζωή τους μοιάζει περισσότερο με μια «συνεχή παράσταση, παρά με πραγματική εμπειρία», όπως έλεγε ο Γκυ Ντεμπόρ.

Η προσπάθεια να χαρακτηριστεί ο αθλητισμός θέαμα εντάσσεται στη στρατηγική εμπέδωσης της κοινωνίας του θεάματος. Στόχος της είναι να μας κρατά σε μια κατάσταση «αποχαύνωσης» και να μας μετατρέπει σε παθητικούς πελάτες –ως target group– έτοιμους να δεχθούν ό,τι τους πουν ως αλήθεια.

Η δυνατότητα του συστήματος να μας επιβάλει ότι αντί να ακούμε μουσική καλύτερα να βλέπουμε μουσική και μάλιστα ως ταπετσαρία στο θέαμα και να εμφανίζουν τη Eurovision ως μεγάλο πολιτιστικό γεγονός, έπρεπε να μας προβληματίζει και να μας ανησυχεί.

Το κάνουν δε απροκάλυπτα. Το δελτίο ειδήσεων του Star έχει στο τέλος τη φράση – κλειδί του υπνωτιστή «ήταν οι ειδήσεις που αξίζει να ξέρετε για σήμερα», για να επαναφέρει τον υπνωτιζόμενο στην πραγματικότητα, με εμφυτευμένες όμως απόψεις και αισθητική.

Ανθρώπινο δικαίωμα και… τρελές αγελάδες

Στον αθλητισμό, που χαρακτηρίζεται από τη ΔΟΕ ως «ανθρώπινο δικαίωμα», πρέπει ο οποιοσδήποτε -ανεμπόδιστα- να μπορεί να κατακτήσει τον ανώτερο προβλεπόμενο από θεσμοθετημένα όργανα στόχο, χωρίς καμία προϋπόθεση, παρά μόνο με την αθλητική του ικανότητα. Αν συμφωνήσουμε με τον παραπάνω ορισμό, πώς να μην επισημάνουμε ότι αυτό απέχει εκατομμύρια φωτός από αυτό που πλασάρουν ως αθλητισμό;

Μεταστοιχείωσαν τα συστατικά του δομικού ιστού του αθλητισμού, που είναι τα σωματεία, σε (δήθεν) τεχνοκρατικούς θιάσους με αύρα εξουσίας, αδιαφορώντας αν η αλλαγή της ισορροπίας σε ένα σύστημα κάνει μοιραίο το να περιμένεις στο τέλος… «τρελές αγελάδες».

Το σωματείο είναι το κύτταρο του αθλητισμού, σύμφωνα με τη σημασία που έδωσε ο νόμος Παπαναστασίου, αλλά και σύμφωνα με τον προβληματισμό της διαβούλευσης που τρέχει στην Ευρωπαϊκή Ένωση για επαναφορά της αίγλης του σωματείου και του κοινωνικού του ρόλου, αναγνωρίζοντας την αποκλειστικότητα της αθλητικής νομιμοποίησης και της ανάπτυξης του αθλητισμού στην Ε.Ε.

Για να τρυγήσουν την εξουσία που δημιούργησε το μπάσκετ το ‘87 απαιτούσε τη δημιουργία μιας άλλης νομιμότητας, που θα έφερνε όμως συντριπτικά κατάγματα στη λογική, ορίζοντας άλλους κανόνες και άλλες αξίες. Αντί του «είσαι -που είναι- ο θεμέλιος λίθος του αθλητισμού» περάσαμε στο «τι έχεις», με τεχνικές life style και γκλαμουριάς.

Όποιος επικαλείται τη νομιμότητα θεωρώ ότι με κοροϊδεύει και με υποτιμά. Η νομιμότητα είναι πιο κινητή από το Πάσχα.

Επειδή ζούμε στην κοινωνία του θεάματος, πρέπει τα επιχειρήματα να παραπέμπουν σε εικόνες κατανοητές και από μη ειδικούς, με περιγραφή αντίστοιχων πιο οικείων ερωτημάτων, ώστε να μπορέσουν να αντιληφθούν το μέγεθος της αυθαιρεσίας.

Φραγμοί αντίθετοι με τις αρχές τού αθλητισμού

Άλλαξαν με παράλογο τρόπο τη μορφή τού ανταγωνισμού, από αθλητική σε επιχειρηματική, ή καλύτερα σε επίδειξη δύναμης. Είναι σαν σε έναν διαγωνισμό κιθάρας, δεν θα επιβραβεύεται αυτός που ξέρει να παίζει, αλλά αυτός που μπορεί να την αγοράσει! Στην καλύτερη περίπτωση να πάρει τους πρώτους υπαλλήλους – κιθαρίστες, επικεντρώνοντας το ενδιαφέρον στο ποιος έχει την καλύτερη κιθάρα.

Για να το πετύχουν, όμως, να ορίσουν ως υπέρτατη αξία το «έχειν», έπρεπε να παραβιάσουν το σύνταγμα και στο τέλος τής ημέρας να αφαιρέσουν την αθλητική νομιμοποίηση από το σωματείο. Έτσι, για να υπάρχει ως όνομα στις ανώτερες κατηγορίες, έπρεπε να γίνει ΚΑΕ, ή να υιοθετηθεί από κάποια εταιρεία. Το έκαναν με πλήρη άνεση.

Έβαλαν φραγμούς τελείως αντίθετους με τις αρχές τού αθλητισμού, που φανερώνουν απέχθεια στη συλλογική προσπάθεια μη αναγνωρίζοντας της την ικανότητα να διαχειριστεί την επιτυχία, που η ίδια δημιούργησε. Όρισαν αυθαίρετα ότι η επιτυχία για τους μη έχοντες ισούται με ημερομηνία λήξης, αν όχι τιμωρίας και υποβιβασμού.

Τί φοβούνται από τον αθλητισμό χωρίς φραγμούς;

  • Να πέσει η ομάδα; Ας πέσει. Άσε με να κάνω λάθος. Το «try and error» είναι βασική διαδικασία στον αθλητισμό, όπου τίποτα δεν είναι δεδομένο.
  • Να πάρει το πρωτάθλημα; Πολύ καλό για να είναι αληθινό. Αν συμβεί θα είναι η πλήρης δικαίωση του πρωταθλήματος και της καθαρότητάς του.

Συνεπώς έχει λογική βάση ότι ο στόχος αυτής της πολιτικής είναι η καθιέρωση ενός σκληρού ταξικού διαχωρισμού, που παραβιάζει τον αξιοκρατικό, αριστοκρατικό –με βάση την αθλητική ικανότητα– χαρακτήρα του αυθεντικού αθλητισμού, προς όφελος των συμφερόντων που θέλουν να εκμεταλλευτούν τη δυνατότητα πίεσης του λαϊκού στοιχείου τού κάθε σωματείου για δικούς τους λόγους. Του ναρκισσισμού περιλαμβανομένου.

Η λαγνεία του «budget», που στηρίζεται στο «όσο πιο πολλά, τόσο πιο πολλά», ακρογωνιαίο λίθο αξιολόγησης του συστήματος δεν δικαιώνεται από την εφετινή ευρωπαϊκή πορεία.

Η πλουσιότερη ομάδα είναι στο ίδιο γκρουπ με τη χρεωκοπημένη με απλήρωτους παίκτες, στην ίδια ζαριά για τη συνέχεια. Η συνέχεια, όμως, που ελπίζουμε να είναι ο Παναθηναϊκός, θα είναι η ομάδα, την οποία ο προπονητής δήλωσε δημόσια ότι ήθελε να αποφύγει.

Η περίπτωση της Παρτιζάν είναι επίσης χαρακτηριστικό παράδειγμα. Παίκτες από το ΝΒΑ (συμπαίκτες μάλιστα του Γιάννη), πολυνίκης Ευρωπαίος προπονητής, φανατικό κοινό και βολοδέρνει στις τελευταίες θέσεις.

Το «όσο πιο πολλά, τόσο πιο πολλά» εκ του αποτελέσματος δεν συνδέετε με σχέση «αιτίου-αιτιατού», όπου στον υπολογισμό τους το έχουν πάρει ως σταθερά. Όμως δείχνει να μην τους ανησυχεί η διαπίστωση και εφαρμόζουν αμερικάνικες πρακτικές, με την ULEB να εγγυάται τη μόνιμη παρουσία κάποιας ομάδας στην αφετηρία του ανώτερου ευρωπαϊκού πρωταθλήματος, έναντι κάποιου αντίτιμου.

Μενού τουριστικής ταβέρνας

Προφανώς, αυτή η λογική δημιουργεί απορίες. Πώς συζητείται σε οτιδήποτε με επικεφαλίδα «αθλητισμός», καθώς είναι η παράλογη διαστρέβλωση των αξιοκρατικών αθλητικών κριτηρίων με οικονομικά; Για να αναδειχθεί ο παραλογισμός σε μία εξάπλωση αυτής της λογικής, είναι σαν να βγάλεις σε δημοπρασία διαδρόμους παρουσίας σε κάθε τελικό 100 μέτρων κάθε ολυμπιάδας! Ελπίζω να μην βάζω ιδέες… Πόσο αθλητικό σας φαίνεται;

Αλλά και η FIBA, προσπαθώντας να διορθώσει ένα λάθος (ULEB) με μεγαλύτερο λάθος, ετοιμάζει τουριστική ατραξιόν με το ΝΒΑ, με μενού τουριστικής ταβέρνας.

Στην ΕΟΚ όλοι μακάριοι! Κάνουν τους ανήξερους – αθώους, που δεν έχουν αθλητικές απόψεις για όσα εξελίσσονται στο περιβάλλον. Δηλώνοντας «τι να κάνουμε, οι νόμοι», που είναι η καλυμμένη ανεπιφύλακτη αποδοχή τής κατάστασης, η οποία επιτρέπει να έχει για πρόεδρο αφανή ιδιοκτήτη ομάδας, έχοντα συμφέροντα στον ΕΣΑΚΕ και την ULEB, που λογικά ο πρώτος έπρεπε να είναι επιτροπή της ομοσπονδίας και η δεύτερη να μην υπάρχει.

Θα ήμουν αιθεροβάμον αν πίστευα ότι με παρεμβάσεις σαν και αυτή μπορούσε αλλάξει κάτι. Περιγραφή – ανάλυση της κατάστασης είναι, που δεν θα πρέπει να εκτιμηθεί στο κατά πόσο αριστερές ή δεξιές είναι οι διαπιστώσεις, αλλά κατά πόσο σωστές ή λάθος. Σκοπός είναι να γνωστοποιηθεί ότι έχουμε πλήρη επίγνωση της κατάστασης, γιατί στο τέλος θα μας πούνε και μαλάκες…

* Διεθνής καλαθοσφαιριστής του Πανιωνίου ΓΣΣ για 16 χρόνια, ιδρυτικό μέλος και πρόεδρος του Συνδέσμου Αθλητών Καλαθόσφαιρας Ελλάδας (ΣΑΚΕ), αντιπρόεδρος, γενικός γραμματέας και πρόεδρος της επιτροπής πρωταθλημάτων της μεγαλύτερης αθλητικής ένωσης Αττικής ΕΣΚΑ, μέλος της επιτροπής εθνικών ομάδων της ΕΟΚ την εποχή του 1987, πρόεδρος της επιτροπής ορισμού διαιτητών της ΕΟΚ, γενικός γραμματέας της ΕΟΚ, πρόεδρος και γενικός γραμματέας του Πανιωνίου ΓΣΣ, πρόεδρος του ΤΑΚ Πανιωνίου ΓΣΣ, πρόεδρος της προσωρινής ΚΑΕ Πανιώνιος, σύμβουλος στον ΕΣΑΚΕ

Σχόλια

Σου άρεσε αυτό το άρθρο; Ενίσχυσε οικονομικά την προσπάθειά μας!