Βουτιά στα χρηματιστήρια, ιδιαίτερα στις μετοχές της τεχνολογίας, που προαναγγέλλει γενικευμένο κραχ. Παραδοχή, από τα πλέον επίσημα χείλη, ότι ο πολεμικός τυχοδιωκτισμός στο Ιράν προκάλεσε την ήττα των Ρεπουμπλικανών. Σενάρια αποπομπής του υπουργού Πολέμου Χέγκσεθ, και αποχώρησης του υπουργού Εξωτερικών Ρούμπιο (που σπεύδει να τα διαψεύσει). Κι ο Τραμπ, την επομένη της συντριβής, να καμαρώνει μπροστά στις κάμερες για τα πανάκριβα μάρμαρα της νέας αίθουσας χορού του Λευκού Οίκου. Μια γκροτέσκα εικόνα της απόστασης ανάμεσα στην εξουσία, και στην κοινωνία που υποσχέθηκε να σώσει.
Η ήττα στις ενδιάμεσες εκλογές ήταν αναμενόμενη. Η έκτασή της, με τους Δημοκρατικούς να κερδίζουν και τα δύο σώματα του Κογκρέσου, αποκαλύπτει βαθύτερα ρήγματα. Η βάση του MAGA αποσυσπειρώνεται, και αυτό δεν μπορούν να το σταματήσουν ούτε τα σόου του Τραμπ, ούτε τα δισεκατομμύρια του Μασκ και του ισραηλινού λόμπι. Ο αντιπρόεδρος Βανς, εκλεκτός της ολιγαρχίας της Big Tech που έχει το βλέμμα στην επόμενη μέρα, αναγνωρίζει πως πολλοί ψηφοφόροι του Τραμπ στράφηκαν τώρα στους Δημοκρατικούς. Κατονομάζει ως αιτίες τον πόλεμο στο Ιράν και την αποξένωση όσων πίστεψαν στο «Πρώτα η Αμερική», αλλά βλέπουν τη ζωή τους να χειροτερεύει. Ο ίδιος ο Τραμπ παραδέχεται το εκλογικό κόστος του πολέμου, επιμένοντας όμως ότι θα τον έκανε ξανά.
Ο τραμπισμός απέκτησε δυναμική υποσχόμενος οικονομική και κοινωνική ανόρθωση στο εσωτερικό, και τερματισμό των ατελείωτων πολέμων στο εξωτερικό. Δύο χρόνια μετά, απέτυχε και στα δύο. Αντί για ανασυγκρότηση, ήρθαν συμφωνίες με πετρελαϊκούς και ψηφιακούς κολοσσούς, ακρίβεια, ανασφάλεια, αυταρχισμός και καταστολή. Αντί για ειρήνη, ήρθε η πολεμική περιπέτεια στο Ιράν, με σοβαρές συνέπειες για την αμερικανική ισχύ και την παγκόσμια οικονομία. Η εκλογική ήττα διαψεύδει την εικόνα ενός ασταμάτητου τραμπισμού, που μέχρι προχθές κυριαρχούσε στις αναλύσεις.
Δεν σημαίνει, όμως, ότι ο Τραμπ τελείωσε. Ούτε ότι οι Δημοκρατικοί, χωρίς συνεκτική εναλλακτική πρόταση, φέρνουν κάποια επιστροφή στη σταθερότητα. Ο Τραμπ παραμένει στον Λευκό Οίκο για δύο χρόνια, με ισχυρές προεδρικές αρμοδιότητες, παρά το εχθρικό Κογκρέσο. Η σύγκρουση ανάμεσα στις πτέρυγες της αμερικανικής ιθύνουσας τάξης οξύνεται. Οι συσχετισμοί αλλάζουν μέσα σε μια βαθύτερη κρίση που κανένα στρατόπεδο δεν μπορεί να επιλύσει.
Στον κόσμο η παρατεταμένη πολυκρίση και ο γεωπολιτικός αναδασμός συνεχίζονται. Λίγες μόνο μέρες μετά τις εκλογές, ήρθε βουτιά στα χρηματιστήρια. Μέσα σε λίγες ώρες, περίπου 3 τρισεκατομμύρια δολάρια χρηματιστηριακής αξίας έγιναν καπνός στη Wall Street, με επίκεντρο τη φούσκα της τεχνητής νοημοσύνης, προκαλώντας μετασεισμούς στις αγορές σε όλο τον πλανήτη. Οι σπασμοί του σε υποχώρηση δυτικού κόσμου φορτώνονται στις κοινωνίες, που καλούνται να πληρώσουν τον λογαριασμό.
Την ίδια στιγμή οι συνεννοήσεις με τη Ρωσία, ο ανταγωνισμός και οι αναγκαστικές διαπραγματεύσεις με την Κίνα, οι πόλεμοι, τα ενεργειακά μέτωπα, η αναδιάταξη των συμμαχιών, συνθέτουν μια ρευστή και απρόβλεπτη κατάσταση. Η Ευρώπη πανηγυρίζει για την ήττα Τραμπ, αλλά παραμένει εξαρτημένη από την αμερικανική ισχύ και βυθισμένη στις δικές της κρίσεις, με τις μηχανές της πολεμικής προετοιμασίας στο φουλ και έντονο τον αυταρχισμό των ελίτ κόντρα στον εχθρό λαό. Η αποδυνάμωση του Αμερικανού προέδρου δεν σημαίνει ούτε ευρωπαϊκή ανεξαρτησία ούτε αποκλιμάκωση της παγκόσμιας πολυκρίσης.
Και η Ελλάδα; Εδώ οι αμερικανικές εκλογές αντιμετωπίζονται σαν να είμαστε πολιτεία των ΗΠΑ. Ποιοι Ελληνοαμερικανοί εκλέγονται, ποιος θα μας στηρίξει, αν οι Δημοκρατικοί θα στερήσουν από την Τουρκία τα F-35, αν η ήττα Τραμπ σημαίνει ήττα Ερντογάν. Μέχρι χθες η κυβέρνηση εκλιπαρούσε μια χειραψία με τον Τραμπ και πανηγύριζε για την επίσκεψη Ρούμπιο. Σήμερα αναζητά ερείσματα στο νέο Κογκρέσο, ενώ τμήματα της αντιπολίτευσης γιορτάζουν τη νίκη Δημοκρατικών και το μπλε κύμα. Το κυρίαρχο πολιτικό σύστημα αναζητά κάποια ευνοϊκή μετατόπιση στην Ουάσιγκτον.
Αυτό που δεν συζητιέται είναι πως η στρατηγική της «Ελλάδας-κόμβου» συνεχίζεται αδιατάρακτη. Άλλωστε, όπως είχε πει λίγο πριν την αποπομπή Γκίλφοϊλ ο πρώην πρέσβης Τζ. Πάιατ, αυτή είναι μια διακομματική επιλογή των ΗΠΑ. Κάθετος Διάδρομος αμερικανικού LNG, στρατιωτικές βάσεις, λιμάνια, ενεργειακά δίκτυα, συμφέροντα εφοπλιστών και μεγάλων επιχειρηματικών ομίλων: Η χώρα εντάσσεται βαθύτερα στους αμερικανικούς σχεδιασμούς, την ώρα που η Τουρκία κινείται για να επιβάλει τετελεσμένα στην Ανατολική Μεσόγειο, ακόμη και γύρω από το καλώδιο Ελλάδας-Κύπρου. Ποια είναι τα οφέλη για την κοινωνία; Ποιοι αναλαμβάνουν τους κινδύνους;
Ο λεγόμενος «προσαρμοστικός ρεαλισμός» της ελληνικής πολιτικής και οικονομικής ελίτ καταλήγει πάντα στο ίδιο «ναι» προς τους ισχυρούς – συχνά προσπαθώντας να ισορροπήσει ανταγωνιστικά σχέδια, σαν υπηρέτης πολλών αφεντάδων. Όμως ο λαβωμένος αμερικάνικος ιμπεριαλισμός παραμένει επιθετικός, είτε με Τραμπ είτε με Δημοκρατικούς. Η εκλογική αναταραχή προκαλεί σίγουρα μια ανακούφιση, αλλά δεν είναι λύση για τους λαούς. Για την Ελλάδα, το ζητούμενο είναι να πάψει να αντιμετωπίζει την εξάρτηση ως μοναδικό της πεπρωμένο, και όχι να αναζητά σαν επαίτης την εύνοια κάποιας πτέρυγας της αμερικανικής εξουσίας.
