Η ευρωκρατία ακόμα δεν μπορεί να χωνέψει τη νίκη του Nei (Όχι) στο δημοψήφισμα για την επανέναρξη των διαπραγματεύσεων ένταξης στην Ε.Ε. Με ποσοστό 52,8% κατά έναντι 47,2% υπέρ, σε μια διαδικασία ψηφοφορίας που είχε τη μεγαλύτερη συμμετοχή από το 1944 (82,5%), ήταν η σειρά των Ισλανδών να σπρώξουν ακόμη χαμηλότερα το εξανεμισμένο διεθνές κύρος της παραπαίουσας «ευρωπαϊκής οικογένειας». Φυσικά αυτή δεν ήταν η μοναδική επίπτωση του δημοψηφίσματος: όσο κι αν τώρα οι απολογητές της Ε.Ε. επιχειρούν να υποβαθμίσουν τη ζημιά παρουσιάζοντας την Ισλανδία ως ένα άνευ σημασίας μικρό και στενόμυαλο νησί στη μέση του πουθενά, η αλήθεια είναι ότι αυτό το κράτος βρίσκεται σε στρατηγική τοποθεσία για την πρόσβαση στον Αρκτικό Κύκλο. Γι’ αυτό οι μεγάλες δυνάμεις προσπαθούν είτε να διατηρήσουν την επιρροή τους στην Ισλανδία (ΗΠΑ, Ε.Ε.), είτε να την αυξήσουν (Κίνα).
Παρά τη διακοπή των πρώτων ενταξιακών διαπραγματεύσεων στη δεκαετία του 2010, που είχαν ξεκινήσει μετά την οικονομική καταστροφή του 2008 και την πολιτική αναταραχή που αυτή προκάλεσε [1], τα «προοδευτικά» κόμματα –με επικεφαλής τους Σοσιαλδημοκράτες– εξακολούθησαν να λειτουργούν ως πολιορκητικός κριός των Βρυξελλών. Αντίθετα, η συντηρητική παράταξη, εμφανιζόμενη αντίθετη στην ένταξη στην Ε.Ε., ανέκτησε το κατακρημνισμένο από την τραπεζική κατάρρευση κύρος της. Το ίδιο κερδισμένα βγήκαν και δύο κόμματα, το Κεντρώο και του Λαού, που αναφέρονται στον πληθυσμό της υπαίθρου, τους συνταξιούχους κ.λπ. και επίσης αντιτίθενται στην ένταξη στην Ε.Ε.
Από την ισλανδική αριστερά, μόνο το Σοσιαλιστικό Κόμμα τάχθηκε εξαρχής εναντίον κάθε διαπραγμάτευσης με την Ε.Ε., την οποία χαρακτηρίζει «αντικοινωνική ένωση κρατών που βασίζεται σε μια καπιταλιστική οικονομική πολιτική κι εφαρμόζει μια εξωτερική πολιτική η οποία εξυπηρετεί τον ιμπεριαλισμό, τον μιλιταρισμό και τον σιωνισμό, εμποδίζοντας ταυτόχρονα τους πολίτες να συμμετέχουν στη λήψη αποφάσεων». Το Σοσιαλιστικό Κόμμα επισήμανε ότι «το νομοθετικό και κανονιστικό πλαίσιο της Ε.Ε. συντάσσεται σε μεγάλο βαθμό από εκπροσώπους συμφερόντων των μεγάλων επιχειρήσεων, το δε Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο δεν διαθέτει ανεξάρτητη νομοθετική πρωτοβουλία», και κατέληξε: «Τα συμφέροντα των εργαζομένων, της ισλανδικής παραγωγής τροφίμων, της δημοκρατίας και ενός σοσιαλιστικού μέλλοντος προστατεύονται καλύτερα εκτός της Ε.Ε. Καλούμε τον λαό να απορρίψει τις ενταξιακές διαπραγματεύσεις» [2].
ΠΑΡΑ ΤΟ ΓΕΓΟΝΟΣ ότι πριν τις τελευταίες εκλογές οι Σοσιαλδημοκράτες –που σήμερα ηγούνται του κυβερνητικού συνασπισμού– διαβεβαίωναν ότι «είναι εκτός ατζέντας η ένταξη στην Ε.Ε.», στα τέλη του περασμένου χρόνου ανακάλυψαν ότι αυτή «επείγει». Γιατί; Επειδή η Ισλανδία κινδυνεύει από τον Τραμπ, από τον Πούτιν και από τους Κινέζους! Και ποιος μπορεί να τη σώσει; Μόνο η… ανιδιοτελής Ευρωπαϊκή Ένωση. Η αλήθεια είναι ότι η ρωσική εισβολή στην Ουκρανία καταδικάζεται από τη μεγάλη πλειοψηφία των Ισλανδών. Και ο Τραμπ με τη σειρά του «βοήθησε» τους ευρωπαϊστές βάζοντας τον Αμερικανό πρέσβη στο Ρέικιαβικ να «αστειεύεται» ότι η Ισλανδία μπορεί να γίνει μετά τον Καναδά η… 52η πολιτεία των ΗΠΑ! Ταυτόχρονα αυξάνεται διαρκώς η επιρροή του Πεκίνου, αφότου αυτό βοήθησε έμπρακτα στην αντιμετώπιση της καταστροφής του 2008. Το 2013 η Ισλανδία έγινε το πρώτο ευρωπαϊκό κράτος που υπέγραψε συνθήκη ελεύθερου εμπορίου με την Κίνα, ακολουθούμενη και από άλλες συμφωνίες συνεργασίας στους τομείς της ενέργειας, της εκπαίδευσης, των αρκτικών ερευνών κ.λπ.
Έτσι το αφήγημα των κυβερνώντων και της αστικής ελίτ παρουσίαζε την Ε.Ε. ως προπύργιο σταθερότητας εν μέσω των κινδύνων που φέρνει ο «ρωσικός και κινεζικός επεκτατισμός» και ο «αλλοπρόσαλλος Τραμπ». Από την πλευρά της η Κομισιόν υποσχέθηκε να αντιμετωπίσει με «κατανόηση» τις ανησυχίες των Ισλανδών για ευρωπαϊκά πλήγματα, μεταξύ άλλων στην ντόπια αγροτική παραγωγή και στα αλιευτικά δικαιώματά τους [3]. Όλα αυτά δεν στάθηκαν όμως ικανά να πείσουν την πλειοψηφία των Ισλανδών να παραδώσουν την κυριαρχία τους στις Βρυξέλλες. Για το αποτέλεσμα φταίει, κατά τους ευρωπαϊστές, η «εκστρατεία παραπληροφόρησης που εξαπέλυσαν Ρώσοι, Κινέζοι και Ευρωπαίοι ακροδεξιοί στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης με τη βοήθεια της τεχνητής νοημοσύνης»… Ούτε που περνά από το μυαλό των ανήμπορων ευρωνάνων ότι παρήλθε ανεπιστρεπτί η εποχή που μπορούσαν να πουλάνε τα φύκια του ακραίου νεοφιλελευθερισμού, του αυταρχισμού και της στρατιωτικοποίησης για μεταξωτές κορδέλες ευημερίας, δημοκρατίας και ειρήνης.
[1] «Thorvaldur Thorvaldsson: “Ο Ισλανδικός λαός είναι αποφασισμένος να πει όχι όσες φορές κι αν χρειαστεί”» (φύλλο 72).
[2] www.sosialistaflokkurinn.is
[3] Η αλιεία εκπροσωπεί το 40% των ισλανδικών εξαγωγών, και η Ισλανδία την υπεράσπιζε πάντα με νύχια και με δόντια: στη διάρκεια των τριών «Πολέμων του Μπακαλιάρου» (1958-1976) οι μικρές ισλανδικές ακταιωροί έφτασαν να συγκρούονται με βρετανικές φρεγάτες, ενώ σύμπασα η πολιτική τάξη της Ισλανδίας απείλησε με έξοδο από το ΝΑΤΟ εάν δεν γινόταν σεβαστή η επέκταση των ισλανδικών χωρικών υδάτων στα 12 ν.μ. και της ισλανδικής ΑΟΖ στα 200 ν.μ.
