Οι λαϊκές διαδηλώσεις απ’ άκρη σε άκρη της Βολιβίας συμπληρώνουν ένα μήνα, απαιτώντας, μεταξύ άλλων, την παραίτηση του φιλοδυτικού προέδρου Ροντρίγκο Παζ και της κυβέρνησής του*. Από την πλευρά της η κυβέρνηση, με την πλήρη υποστήριξη των ΗΠΑ και της ντόπιας ολογαρχίας, ρίχνει τις μάσκες: έχοντας ήδη ασκήσει άγρια καταστολή και έχοντας βάψει τα χέρια της με αίμα χωρίς αποτέλεσμα (οι κινητοποιήσεις κλιμακώνονται και τα μπλόκα αυτοκινητόδρομων πληθαίνουν, φτάνοντας προχθές τα 60), τώρα καταφεύγει στην επιβολή στρατιωτικού νόμου. Και μάλιστα όχι οποιουδήποτε στρατιωτικού νόμου, αλλά μιας στρατοκρατίας ανεξέλεγκτης από οποιοδήποτε «θεσμό». Για τον λόγο αυτό καταργήθηκε εσπευσμένα ο νόμος που είχε ψηφιστεί μετά την πτώση των πραξικοπηματιών του 2019 και έθετε υπό κοινοβουλευτικό έλεγχο την κήρυξη κατάστασης έκτακτης ανάγκης, ενώ προσδιόριζε ότι σε καμία περίπτωση δεν υπάρχει ακαταδίωκτο για το στρατό και την αστυνομία…
Τώρα όλα αυτά πάνε περίπατο: Ο Ροντρίγκο Παζ, ως εκπρόσωπος των πιο μειοψηφικών και σκοτεινών ξένων και ντόπιων συμφερόντων, μπορεί ατιμώρητος να συντρίψει τη λαϊκή διαμαρτυρία – ή τουλάχιστον να το επιχειρήσει… Ταυτόχρονα, μπορεί (αυτό σίγουρα θα το κάνει) να φιμώσει στελέχη του κυβερνητικού μπλοκ που διαφοροποιούνται από την πολιτική της αιματοχυσίας, έχοντας ήδη διαπιστώσει την ανικανότητα του προέδρου και του επιτελείου του να αντιμετωπίσει τα οξύτατα οικονομικά προβλήματα της χώρας έστω και με αντιλαϊκά μέτρα. Σημειωτέον ότι οι διαμαρτυρίες των εργατών και των ιθαγενών ξεκίνησαν, και μετατράπηκαν σε παλλαϊκό ρεύμα, όταν η κυβέρνηση Παζ δημοσιοποίησε μία λίστα δέκα νομοσχεδίων που ανατινάζουν και την τελευταία υποψία κοινωνικής συναίνεσης. Αντί για αντιμετώπιση της δυσκολίας επιβίωσης για τη λαϊκή πλειοψηφία, η σημερινή κυβέρνηση επέλεξε το ξεπούλημα του δημόσιου πλούτου, την «απελευθέρωση» των τιμών των καυσίμων και την επιβολή μιας δρακόντειας κατασταλτικής νομοθεσίας.
Πάντως οι κινητοποιήσεις, με την υποστήριξη της εργατικής συνομοσπονδίας COB και των ιθαγενικών οργανώσεων (εναντίον των ηγετών των οποίων η κυβέρνηση εξέδωσε εντάλματα σύλληψης), κάνουν φανερή την ανάκτηση της αυτοπεποίθησης των λαϊκών τάξεων. Η οποία είχε πληγεί βαριά τα προηγούμενα χρόνια, όχι τόσο από το πραξικόπημα του 2019 που ανέτρεψε τον Μοράλες, όσο από τους κατοπινούς αλλεπάλληλους συμβιβασμούς με την ολιγαρχία και την επακόλουθη πολυδιάσπαση του κυβερνώντος MAS. Ακριβώς γι’ αυτό φαίνεται ότι τώρα το αντιδραστικό μπλοκ, που γρήγορα έχασε κάθε υποστήριξη από λαϊκά στρώματα, επιθυμεί να απαλλαγεί μεταξύ άλλων κι από τον ίδιο τον Μοράλες – μέσω της φυσικής εξόντωσης αυτού του αντίπαλου δέους. Οι χιλιάδες ιθαγενείς που τις τελευταίες εβδομάδες έχουν θέσει εκτός λειτουργίας το αεροδρόμιο της Κοτσαμπάμπα και περιφρουρούν την σε κοντινή απόσταση οικία του Μοράλες ώστε να αποτρέψουν την απαγωγή ή και δολοφονία του από μισθοφόρους, προχθές τέθηκαν σε κατάσταση συναγερμού: καθώς κόπηκε το ρεύμα στην ευρύτερη περιοχή, φοβήθηκαν επικείμενη στρατιωτική επιχείρηση και πύκνωσαν τα μπλόκα και τις ένοπλες περιπολίες. Τα πάντα παίζονται…
* «Η Βολιβία ξανά στους δρόμους» (φύλλο 777).
«Θα ανακτήσουμε την πολιτική εξουσία»
Μια πολύ ενδιαφέρουσα συνέντευξη παραχώρησε πριν δύο εβδομάδες στην αργεντίνικη εφημερίδα Pagina12 ο Έβο Μοράλες, ο πρώτος ιθαγενής πρόεδρος στην ιστορία της Βολιβίας*.
- Απάντηση στην ερώτη
ση εάν μετάνιωσε που κάλεσε τους υποστηρικτές του να ρίξουν άκυρη ψήφο στις περσινές εκλογές: «Δεν μας επέτρεψαν να συμμετάσχουμε με οποιοδήποτε κόμμα, οπότε οι 2.000 αντιπρόσωποι των λαϊκών και ιθαγενικών οργανώσεων κάλεσαν σε άκυρη ψήφο. Η Βολιβία έχει 343 δήμους, και σε 169 από αυτούς πρώτη δύναμη αναδείχθηκε η άκυρη ψήφος. Να το πω αλλιώς: Υπάρχουν πολλές αδελφές και αδελφοί με αρχές και αξίες. Αυτή είναι η πολιτική μας δύναμη. Χάρη στη συγκεκριμένη ασυμβίβαστη στάση μας, παραμένουμε ενεργοί ως πολιτικό κίνημα μέχρι σήμερα».
- Για την κυβέρνηση του Ροντρίγκο Παζ: «Μόλις έξι μήνες μετά την ανάληψη της εξουσίας, ο Ροντρίγκο Παζ έχει ποσοστό αποδοκιμασίας άνω του 70%. Θέλουν να αλλάξουν το Σύνταγμα για να ιδιωτικοποιήσουν τους φυσικούς πόρους και τις βασικές υπηρεσίες, αγνοώντας τον συνταγματικό ορισμό, πως αυτά είναι ανθρώπινο δικαίωμα, όχι ιδιωτική επιχείρηση. Το σημερινό Σύνταγμα είναι το μοναδικό από την ίδρυση της Δημοκρατίας το 1825 που εγκρίθηκε μέσω δημοψηφίσματος. Θέλουν να το αλλάξουν και για να καταργήσουν το πολυεθνικό κράτος. Ταυτόχρονα έχουν θέσει εκτός νόμου το μεγαλύτερο πολιτικό κίνημα, αυτό των αυτοχθόνων, ενώ το πρώτο πράγμα που ακύρωσαν ήταν ο φόρος επί των μεγάλων περιουσιών».
- Για τις δυνάμεις που υποστηρίζουν τη σημερινή κυβέρνηση: «Δυστυχώς, οι ηγεσίες των ΗΠΑ, του Ισραήλ και της Αργεντινής είναι εχθροί της ζωής και της κοινωνικής ειρήνης. Αλλά αυτή η αμερικανική αυτοκρατορία θα τελειώσει. Προφανώς, έχουμε δεξιούς προέδρους στη Νότια Αμερική, όμως κι αυτό θα αντιστραφεί. Είμαι σίγουρος ότι στις επόμενες εκλογές στην Αργεντινή θα κερδίσει ένα αριστερό κόμμα. Και εδώ είναι θέμα χρόνου. Με ή χωρίς Έβο, το πολιτικό μας όργανο θα ανακτήσει την πολιτική εξουσία».
- Για το κάλεσμα σε διάλογο που του απηύθυνε η κυβέρνηση: «Εάν δώσουν εγγυήσεις για την ασφάλειά μας, θα συζητήσουμε, αν και δεν αποφάσισα εγώ τα μπλόκα των αυτοκινητόδρομων. Μπορώ όμως να τους πω ότι κυβερνάς ακούγοντας τον λαό, όχι ιδιωτικοποιώντας τους φυσικούς πόρους, ούτε ζητιανεύοντας από το ΔΝΤ. Σε εμάς είχαν κληροδοτήσει ένα κράτος-ζητιάνο, αλλά δεν κλαυτήκαμε. Δουλέψαμε σκληρά, εθνικοποιήσαμε, και τον πρώτο κιόλας χρόνο κλείσαμε με δημοσιονομικό πλεόνασμα. Έτσι κυβερνάς. Αντί λοιπόν να διαπραγματευτώ τα μπλόκα, θέλω να διαπραγματευτώ τον τρόπο διακυβέρνησης».
* www.pagina12.com.ar (17/5/2026).
