Ο πόλεμος των ΗΠΑ-Ισραήλ σε βάρος του Ιράν σταδιακά μπαίνει σε νέα φάση. Ο ασφυκτικός ναυτικός αποκλεισμός και οι κυρώσεις που έχουν επιβάλλει οι ΗΠΑ δεν λειτουργούν: το Ιράν υφίσταται επώδυνες κυρώσεις και αποκλεισμούς εδώ και δεκαετίες, χωρίς να κάμπτεται. Εξάλλου οι αμερικάνικες κυρώσεις συναντιούνται με τους περιορισμούς στην ναυσιπλοΐα που έχει επιβάλλει το Ιράν στα στενά του Ορμούζ, μεταδίδοντας αξεπέραστους σπασμούς στην παγκόσμια οικονομία και το διεθνές εμπόριο. Οι οποίοι, σε συνδυασμό με τον πόλεμο στην Ουκρανία, επηρεάζουν καθοριστικά και πρωτίστως τις δυτικές οικονομίες, συμπεριλαμβανόμενης εκείνης των ΗΠΑ. Και αν στις ευρωπαϊκές πόλεις παρατηρούμε θυελλώδη ξεσπάσματα της λαϊκής οργής, στις ΗΠΑ βλέπουμε την απώλεια του Κογκρέσου από τους Ρεπουμπλικάνους, με απροσδιόριστες συνέπειες στους βαθμούς ελευθερίας που θα έχει η διοίκηση Τραμπ για να προωθήσει τους σχεδιασμούς της. Ο ταυτόχρονος καταποντισμός των Ρεπουμπλικάνων στις ενδιάμεσες εκλογές των ΗΠΑ και η εκλογική ήττα Νετανιάχου στο Ισραήλ δεν κλείνουν τις πληγές της περιόδου που άνοιξε με την πρώτη αμερικανο-ισραηλινή επίθεση. Αντίθετα, ξεκινά μια νέα περίοδος αστάθειας και αβεβαιότητας που καθορίζεται πλέον –εκτός όλων των άλλων– και από τους σχεδιασμούς επιβίωσης των δύο ηγεσιών.
- Η εκλογική ήττα της κυβέρνησης Νετανιάχου, που δεν έχει πάψει στιγμή να πιέζει τις ΗΠΑ για επανάληψη των πληγμάτων σε βάρος του Ιράν, κάνει αυτήν την επιλογή όρο επιβίωσης: Ο πόλεμος «αναγκάζει» σε συγκρότηση κυβερνήσεων εθνικής συνεργασίας με τον ίδιο επικεφαλής, καθώς πλειοψήφησε στις εκλογές. Το σενάριο αυτό έχει επαναληφθεί στο παρελθόν. Άλλωστε η συγκρότηση κυβέρνησης από τον «αντιπολιτευόμενο» Άιζενκοτ απαιτεί τη στήριξη των δύο κομμάτων που εκφράζουν τον παλαιστινιακό πληθυσμό. Η οποία έχει ήδη προσφερθεί, αλλά είναι ανεπιθύμητη, καθώς ο Άιζενκοτ και οι δυνάμεις που τον στηρίζουν έχουν για τους Παλαιστίνιους αντιλήψεις ταυτόσημες με αυτές του Νετανιάχου. Πρακτικά το Ισραήλ οδηγείται σε μακρά περίοδο αστάθειας με τον Νετανιάχου υπηρεσιακό πρωθυπουργό, ή σε κυβέρνηση «εθνικής ενότητας». Και στις δύο περιπτώσεις, η καταφυγή στον πόλεμο αποτελεί «σταθεροποιητικό» παράγοντα για το κράτος του Ισραήλ…
- Η εκλογική ήττα των Ρεπουμπλικάνων, από την άλλη πλευρά, έχει ήδη ανοίξει ένα κύκλο αμφισβητήσεων για τις επιλογές Τραμπ. Ο αντιπρόεδρος Βανς, σε δηλώσεις του, θεώρησε βασικό υπεύθυνο του καταποντισμού τον πόλεμο στον Ιράν. Οι φήμες για παραίτηση του υπουργού Εξωτερικών Ρούμπιο οργιάζουν, παρά τις διαψεύσεις του, ενώ αναζητούνται και άλλοι «αποδιοπομπαίοι τράγοι» εντός της κυβέρνησης Τραμπ για να φορτωθούν την ήττα. Ανεξάρτητα από αυτά, βαραίνει η απώλεια τόσο της Γερουσίας όσο και της Βουλής για τα δύο επόμενα χρόνια της διακυβέρνησης Τραμπ. Ακόμα και αν ο πρόεδρος διαθέτει ελευθερία κινήσεων στην εξωτερική πολιτική, πολλοί περιορισμοί μπορούν να ασκηθούν μέσω της έγκρισης πολεμικών προϋπολογισμών, εξοπλιστικών προγραμμάτων κ.λπ. Υπάρχει λοιπόν ένα προσωρινό παράθυρο ευκαιρίας στους δύο μήνες που μεσολαβούν μέχρι την ορκωμοσία των νέων βουλευτών και γερουσιαστών…
Στο μεταξύ, οι δηλώσεις Τραμπ μετά την ήττα παραμένουν σκόπιμα άκρως αντιφατικές. Αναγνώρισε ότι ο πόλεμος σε βάρος του Ιράν συνέβαλε στην εκλογική ήττα, αλλά επανέλαβε αυτάρεσκα ότι θα τον επαναλάμβανε. Ανακοίνωσε ότι οι υποτιθέμενες ειρηνευτικές συνομιλίες με το Ιράν (με διαμεσολάβηση Πακιστάν και Κατάρ) πηγαίνουν εξαιρετικά, ταυτόχρονα όμως έδωσε εντολή σε τρίτο αεροπλανοφόρο να καταπλεύσει πλησίον του Ιράν, αυξάνοντας δραματικά τη στρατιωτική ισχύ των ΗΠΑ στην περιοχή. Την ίδια στιγμή απομακρύνει στρατιωτικό προσωπικό από τις ήδη καταστραμμένες από τα ιρανικά πλήγματα βάσεις στην περιοχή. Μόλις προχθές, σε συνάντηση για θέματα εθνικής ασφάλειας δήλωσε, σύμφωνα με το Axios: «Θα προτιμούσα, εφόσον είναι δυνατόν, να μην καταστρέψω ό,τι έχει απομείνει από τη χώρα, αλλά ίσως να αναγκαστώ να το κάνω. Θα το μάθετε πολύ σύντομα».
Αυτό το «πολύ σύντομα» παραπέμπει στην ανάγκη αναστροφής του κλίματος ήττας που διακατέχει τους Ρεπουμπλικάνους μετά τις εκλογές και την εκ νέου ανάληψη πολιτικών πρωτοβουλιών ώστε να περιοριστούν οι αμφισβητήσεις σε βάρος του. Μόνο που παραμένει άγνωστο αν μια νέα πολεμική εμπλοκή θα είναι σύντομη. Όχι μόνο επειδή οι Ιρανοί ιθύνοντες προειδοποιούν ότι «αυτή τη φορά δεν θα επιλέξουν οι ΗΠΑ πότε θα τελειώσει ο πόλεμος», αλλά κυρίως διότι οι συνέπειες των μέχρι τώρα τυχοδιωκτισμών ΗΠΑ-Ισραήλ αφήνουν βαρύτατες μακροχρόνιες επιπτώσεις στην παγκόσμια οικονομία, και κυρίως σε βάρος των νέων και των εργαζόμενων σε όλα τα μήκη και πλάτη του πλανήτη.
Προέλαση των μαχητών της Υεμένης
Ενώ επικρέμεται η πιθανότητα νέου γύρου συγκρούσεων στο Ιράν, οι μαχητές του κινήματος Ανσαρουλά της Υεμένης συνεχίζουν τα πλήγματα σε βάρος της Σαουδικής Αραβίας. Το διεθνές αεροδρόμιο του Ριάντ, όπως και κρίσιμοι αγωγοί μεταφοράς πετρελαίου, διυλιστήρια και πετρελαϊκές εγκαταστάσεις, παραμένουν στο στόχαστρό τους, δυσκολεύοντας εξαιρετικά –σε συνδυασμό με τον περιορισμό της ναυσιπλοΐας στα στενά του Ορμούζ– την εξαγωγή των σαουδαραβικών ενεργειακών πόρων.
Οι δυνάμεις των Ανσαρουλά προελαύνουν τώρα προς το Άντεν, στα νοτιοδυτικά παράλια της Υεμένης, όπου εδρεύει η υποστηριζόμενη από το Ριάντ κυβέρνηση. Προς το παρόν η στρατιωτική συνδρομή από Πακιστάν και Τουρκία (βάσει της συμφωνίας της Μέκκα) δεν μπορεί να αποτρέψει τις επιτυχίες των μαχητών της Υεμένης, καθώς δεν συνοδεύεται από παρουσία στρατιωτικών δυνάμεων στο πεδίο των μαχών. Αντίστοιχα, ούτε οι σαρωτικοί βομβαρδισμοί της Σαουδικής Αραβίας ούτε οι πληροφορίες που παρέχουν οι αμερικάνικες υπηρεσίες πληροφοριών έχουν καταφέρει μέχρι τώρα να εμποδίσουν την προέλαση των Υεμενιτών.
Σύμφωνα με τη Wall Street Journal, οι εξελίξεις αυτές οδήγησαν το καθεστώς της Σαουδικής Αραβίας να αναζητήσει μια συμφωνία εκεχειρίας με τους Ανσαρουλά. Σύμφωνα με το δημοσίευμα, το Ριάντ κλήθηκε να καταβάλλει πολεμικές αποζημιώσεις 51 δισ. δολαρίων και να αναγνωρίσει τις αρχές της Σαναά ως κυβέρνηση ολόκληρης της Υεμένης. Είναι άγνωστο αν οι Σαουδάραβες θα αποδεχθούν τέτοιους όρους. Η σύμπραξη όμως Ιράν και Ανσαρουλά σε έναν ενδεχόμενο νέο γύρο πολεμικών συγκρούσεων είναι κάτι που κανείς δεν μπορεί να αγνοήσει.
