πολιτική

του Χρήστου Πιλάλη

Το 6ο Συνέδριο του ΣΥΝ θα γίνει το πρώτο δεκαήμερο του Μαΐου. Η Επιτροπή Θέσεων του συνεδρίου ήδη επεξεργάζεται το κείμενο που θα παρουσιαστεί στην Κεντρική Πολιτική Επιτροπή για έγκριση.

Για τα συμπεράσματά του από την εκδήλωση στο θέατρο Άλφα και για τα περί«εθνοκεντρικής» Αριστεράς, μίλησε στο δρόμο ο Κώστας Βεργόπουλος.

Ο κόσμος θέλει, η πραγματικότητα κραυγάζει και ορίζει καθήκοντα, αλλά οι ηγεσίες μπορούν;

του Μιχάλη Σιάχου

του Γιάννη Κιμπουρόπουλου

Ο 20ός αιώνας επεφύλασσε μια μεγάλη νίκη και μια ακόμη μεγαλύτερη ήττα της Αριστεράς.  Έφερε στο προσκήνιο της ιστορίας την εργατική εξουσία, δημιούργησε ένα ισχυρό αντίπαλο δέος στον καπιταλιστικό μονόδρομο, τροφοδότησε την προσδοκία ότι ένας άλλος κόσμος είναι εφικτός. Η προσδοκία δέχθηκε διπλή, οικτρή διάψευση. Πρώτον, όταν αποδείχθηκε ότι ακολούθησε τις «νομοτέλειες» κάθε εξουσίας, τη ροπή στον αυταρχισμό. Και δεύτερον, όταν αποκαλύφθηκε η αδυναμία της να λύσει πρόβλημα της δίκαιης διανομής του κοινωνικού πλούτου. Το αποτέλεσμα είναι η τελική κατάρρευση του 1989: η Αριστερά περιήλθε σε κατάσταση προγραμματικής αφασίας ο δε καπιταλισμός αποκαταστάθηκε στον θρόνο του«εφικτού», ως το μοναδικό νοητό σύστημα οργάνωσης της κοινωνίας.

Η τελευταία εικοσαετία ήταν για την Αριστερά όλων των αποχρώσεων ένα έμφραγμα. Δεν επέφερε, βεβαίως, το μοιραίο, αλλά την περιόρισε σε κατάσταση αυτοσυντήρησης. Η αυτοσυντήρηση εκφράζεται στα δύο ιστορικά διαμορφωμένα «πολιτικά σχέδια» της Αριστεράς και στην Ελλάδα.

Στον ένα πόλο της υπάρχει το «σχέδιο» (κυρίως του ΚΚΕ) που, παρά τις αναδιατυπώσεις του, επιμένει στο σχήμα «ιδεολογική καθαρότητα- αμυντικοί αγώνες- αναμονή της επανάστασης». Η έσχατη εκδοχή του ως «ενιαίου μετώπου για τη λαϊκή εξουσία» δεν συνοδεύεται από σαφή πολιτική συμμαχιών, ακόμη και σήμερα που η χρεοκοπία του ευρωπαϊσμού του δίνει ευκαιρία ιδεολογικής ρεβάνς και ανοίγει διαύλους επικοινωνίας με παράλληλα ρεύματα. Συν τοις άλλοις, η εμμονή στην υπεράσπιση του σταλινικού φαινομένου αποτελεί μόνιμη λαβή συκοφάντησης εκ μέρους των αντιπάλων της πιο γοητευτικής ουτοπίας.

Στον αντίποδα βρίσκεται το «σχέδιο» που ιστορικά εξέφρασε η «ανανέωση», η αντίληψη ότι η μετάβαση σε μια άλλη οργάνωση της κοινωνίας μπορεί να είναι αποτέλεσμα μιας «συσσώρευσης» μεταρρυθμίσεων. Η τύχη αυτού του «σχεδίου» είναι γνωστή: τα σημαντικότερα προτάγματά του έγιναν στρατηγικές επιλογές της ιθύνουσας τάξης, κατέλυσαν την αυτονομία της Αριστεράς που έμελλε να έχει πρόσβαση στην εξουσία μόνο μέσω του ευρύτερου «σχεδίου» της κεντροαριστεράς. Η κρίση αυτού του «σχεδίου» είναι κάτι παραπάνω από προφανής σήμερα, με τις «σταθερές» του ευρωπαϊσμού να καταρρέουν και να εξελίσσονται σε δυνάμεις καταστροφής και ολοκληρωτισμού.

Τι υπάρχει πέρα απ’ αυτό το δίπολο; Ένας θολός, αδιαμόρφωτος καμβάς πάνω στον οποίο κινούνται οι οργανωτικά ισχνές και κατακερματισμένες δυνάμεις τις ριζοσπαστικής Αριστεράς.  Οι οποίες πάντως, με επίγνωση των ορίων τους, αποπειράθηκαν τα τελευταία χρόνια το πιο ελπιδοφόρο εγχείρημα υπέρβασης της μικροϊδιοκτησιακής αντίληψης και ενότητας πάνω στα μείζονα ερωτήματα: πώς θα διαμορφωθεί το κίνημα της ανθρώπινης χειραφέτησης και απελευθέρωσης τον 21ο αιώνα; Ποια Αριστερά μπορεί να πρωταγωνιστήσει στη διαμόρφωσή του; Πώς θα διασφαλίσει την ιδεολογική, πολιτική και οργανωτική της αυτονομία, όχι ορθώνοντας τείχη απέναντι σε υπαρκτούς ή φανταστικούς εχθρούς, αλλά σε μια ανοικτή σχέση με την κοινωνία;

Θα ήταν βλακώδες να ισχυριστεί κανείς ότι τα ερωτήματα αυτά έχουν απαντηθεί. Πολύ περισσότερο που οι ύστατες προσπάθειες γίνονται σε συνθήκες υπαρξιακής κρίσης της ριζοσπαστικής Αριστεράς: κρίσης οργανωτικής, κρίσης εμπιστοσύνης. Ωστόσο, η Ιστορία φαίνεται να δημιουργεί μια ευκαιρία. Καθώς κατακρημνίζεται το τριακονταετές πολιτικό σχέδιο της ιθύνουσας τάξης για την «Ελλάδα της μεγάλης ευρωπαϊκής αγοράς», το μείζον ερώτημα είναι αν η Αριστερά θα είναι εκεί. Όχι ως παρατηρητής της λαϊκής έκρηξης. Αλλά ως συγκολλητική ουσία, ως υποστηρικτής ριζοσπαστικών μεταρρυθμίσεων που καταλύουν το φόβο, ως οργανωτής ρήξεων που εξουδετερώνουν τους ελιγμούς της «ιεράς συμμαχίας» και ως πυρήνας μιας νέας πολιτικής και κοινωνικής συμμαχίας που κρατάει ανοικτή την πόρτα της ανατροπής και της επανάστασης. Που δεν είναι πλέον βωμολοχία.

Η πρώτη ύλη του εναλλακτικού σχεδίου υπάρχει. Ντροπαλή και διακριτική προς το παρόν, υπόρρητη, ασύνδετη, διάσπαρτη. Τα υπόλοιπα είναι υπόθεση βούλησης, οργάνωσης, διορατικότητας. Το φορτίο της επανάστασης δεν βρίσκεται απαραίτητα εκεί που τ’ αφήσαμε την τελευταία φορά…

Η "κρίση" είναι λέξη λάστιχο. Ακόμη κι όταν την περιορίσουμε στο πεδίο της οικονομίας δεν είναι βέβαιο ότι εννοούμε όλοι το ίδιο πράγμα.

Αφού «έσωσε» πολλές χώρες τώρα καλείται και στην Ελλάδα

της Αριάδνης Αλαβάνου

Τριγμοί στο εσωτερικό μέτωπο της Κύπρου

Της Ανδρούλας Γεωργιάδου

Η οικονομική κρίση, όπως λέει μάνατζερ μεγάλου εκδοτικού συγκροτήματος, αρχίζει από τις φωτοτυπίες. «Όταν σου παραγγέλνουν να χρησιμοποιείς και τις δυο όψεις του χαρτιού, η κρίση είναι εδώ». Το χαρτί ασφαλώς δεν πρέπει να σπαταλιέται, όμως η κρίση στα μίντια είναι δραματική.

«Και με την Ευρώπη τι κάνουμε»;

Αναρωτιέται ο Θ. Παρασκευόπουλος σε άρθρο του στην τελευταία Εποχή, όπου αναλαμβάνει να κατατροπώσει την«διακήρυξη Αλαβάνου» ή «κείμενο των 40». Συμπεραίνει λοιπόν πως: με την αντίληψη της υποταγής, του «αδύναμου κρίκου» και του «γαλατικού χωριού» η Αριστερά θα είναι αυτό που δείχνουν συχνά τα κείμενα και οι διακηρύξεις της: επαρχία: δηλαδή το αντίθετο ακριβώς από αυτό που θέλησε να είναι.»

Πέρα από την Ευρώπη μόνο η έρημος Καλαχάρι υπάρχει αγαπητέ Θόδωρε και θα το αντιληφθούμε όλοι μας αργά ή γρήγορα, ξεπερνώντας τον επαρχιωτισμό μας…

Απειλούν οι αγορές…

Αυτό το νέο υποκείμενο της ιστορίας η αγορά, που με το αόρατο χέρι της θα ρύθμιζε όλες τις ανισορροπίες και θα απορροφούσε αγιάτρευτες αντιθέσεις σαν φάρμακο για πάσα νόσο, τώρα  δείχνουν τα δόντια τους και απειλούν να καταβροχθίσουν τμήματα εθνικών αγορών και να ανατινάξουν τις οικονομίες τους. Ποιες και τι ακριβώς είναι αυτές οι αγορές»; Μυστήριο πράγμα.

Θα φέρουμε τους καλύτερους

Κάτι τέτοιο δεν είχε υποσχεθεί προεκλογικά ο ΓΑΠ; «ώρα το κάνει πράξη το συμβόλαιο με το λαό. Φέρνει το ΔΝΤμε την καλύτερη τεχνογνωσία στο γδάρσιμο. Εξάλλου του το είπαν και οι Ρώσοι που ξέρουν από κνούτο.

Έτσι δεν κινδυνεύουμε από τις κακές αγορές. Κάποιοι πικρόχολοι και ενάντιοι στην επιστήμη και την τεχνογνωσία έγραψαν άρθρα με τίτλους «Έρχονται με τον ΔοΝηΤή» (Ελευθεροτυπία 13/2) και «Διεθνής Νεοφιλελεύθερη Τρομοκρατία» (Κυριακάτικη 14/2). Μα δεν καταλαβαίνουν ότι ο Γιώργος φέρνει πάντα τους καλύτερους;

Στο όνομα ποιων πολιτών;

«Όλοι οι πολίτες ζητούν δύο πράγματα. Το ένα είναι κοινωνική δικαιοσύνη στην κατανομή των βαρών και το δεύτερο αποτελεσματικότητα. Να πιάσουν τόπο οι θυσίες τους (…) κοινωνική δικαιοσύνη στην κατανομή των βαρών, διότι οπωσδήποτε θα χρειαστούν μέτρα “σφιχτά” για να νοικοκυρέψουμε τα δημόσια οικονομικά μας και αποτελεσματικότητα» (Δ. Παπαδημούλης, βουλευτής του Σύριζα, στοΚανάλι 1» 16/2).

Πόσο «σφιχτά» τα θέλεις τα μέτρα σ. Παπαδημούλη; Και εξ ονόματος ποιων μιλάς; Αυτών που σφίγγουν ή αυτών που σφίγγονται;

Ο υπουργός Εργασίας προάγεται…

6,5 στα 7 μέτρα που πρότεινε το Ecofin τα είχε ήδη συμπεριλάβει στις προτάσεις του το υπουργείο Εργασίας. Αυτό δήλωσε περιχαρής ο κ. Λοβέρδος, διεκδικώντας την πατρότητα των μέτρων που πρόκειται να εξαγγείλει για το ασφαλιστικό και αποστομώνοντας όσους κακόβουλα διαδίδουν ότι τα μέτρα επιβάλλουν οι ευρω-τεχνοκράτες. Με το… μισό μέτρο έχει πρόβλημα, το οποίο μιλά για αύξηση των ορίων συνταξιοδότησης, αλλά πιστεύει ότι θα τα καταφέρει. Τι λέτε κύριε Ρεν, προάγεται ο υπουργός μας;

…αντίθετα με τον υπουργό Οικονομικών

Ο οποίος μόλις πήρε το επτάλογο των μέτρων, βιάστηκε να προτείνει εκποίηση της ακίνητης περιουσίας των ασφαλιστικών ταμείων. Μα γίνονται αυτά κύριε συνάδελφε, φέρεται να του είπε ο, και νομικός, υπουργός Εργασίας - θα μας πάνε μέσα. Κι έτσι βγήκε το περί διαχείρισης της περιουσίας των ταμείων.

Κάπως έτσι περνάνε την ώρα τους εκεί στα υπουργικά συμβούλια, όταν φεύγουν οι κάμερες. Και μετά στέλνουν τα γραπτά στις Βρυξέλλες και περιμένουν τα αποτελέσματα. Κάτι σαν το λόουερ, δηλαδή.

Τσαλακωμένη» γκλαμουριά

Μπορεί από τα τηλεπαράθυρα να κατακεραυνώνονται απεργοί και διαμαρτυρόμενοι, τι γίνεται όμως όταν οι διαμαρτυρίες για αντεργατικές μεθοδεύσεις αγγίζουν το κανάλι σου; Διαλέγεις την πίσω πόρτα της μη σύγκρουσης κι αφήνεις τους υφιστάμενους να βγάλουν τα κάστανα από τη φωτιά. Ο λόγος για το Alter όπου η απεργιακή αντίδραση των τεχνικών στις 21 μέχρι στιγμής απολύσεις, αφ’ενός εμπόδισε τον σούπερ σταρ του δελτίου των 8 Ν. Χατζηνικολάου να φτάσει στο κεντρικό στούντιο, αφ’ετέρου ανάγκασε τον κασκαντέρ αντικαταστάτη του Ά. Παυλόπουλο να μπει από την πίσω πόρτα στο εφεδρικό.

Αιολικά – φωτοβολταϊκά: 1 – 0

Γιατί κατηγορείται η κυβέρνηση για ολιγωρία; Το opengov παράγει τάχιστα έργο. Σε 4 μέρες η διαβούλευση απέδωσε μείωση τιμής πώλησης της ενέργειας από φωτοβολταϊκά. Mε την τιμή αυτή οι επενδύσεις στο συγκεκριμένο τομέα γίνονται πλέον μη ελκυστικές και οι εταιρείες του κλάδου –κυρίως μικρομεσαίες- αισθάνονται θύματα ενός ιδιότυπου καρτέλ ενέργειας που διαμορφώνεται. Δείχνουν μάλιστα προς την κατεύθυνση μιας χούφτας εταιρειών. Λέτε να βοήθησε ο επικεφαλής του λόμπι των αιολικών επενδυτών, ανέλαβε παράλληλα και επικεφαλής της ΔΕΗ Ανανεώσιμες;

O Ζαν Κλοντ Γιουνκέρ. Ο Έρμαν βαν Ρομπάι. Ο Ζαν Κλοντ Τρισέ. Ο Τζον Άλφρεντ Πόλσον του ομώνυμου hedge fund. Ο Λόιντ Κρεγκ Μπλανκφάιν της Goldman Sachs. Όλοι μαζί. Αλλά και χώρια, διότι δεν είναι απαραίτητο τα ανταγωνιστικά τους συμφέροντα να μη «συνεργάζονται» στη λεηλασία μιας χώρας.

Το ιστορικό ερώτημα που είχε θέσει σε μια άλλη κρίση εξουσίας ο εισηγητής του «ευρωπαϊκού οράματος» Κων. Καραμανλής επιστρέφει και ισοπεδώνει αυτό ακριβώς το όραμα. Οι «Χίλιες και μια μέρες και νύχτες επιτήρησης» που περιγράφουν το «ελληνικό» Πρόγραμμα Σταθερότητας και το τελεσίγραφο του Εκοφίν, καθιστούν πλέον και τους φανατικότερους ευρωπαϊστές τουλάχιστον καχύποπτους ως προς το τι εστί Ε.Ε., ευρωζώνη και Σύμφωνο Σταθερότητας. Και – διόλου παράδοξα- αυτό δεν είναι επίτευγμα κυρίως της Αριστεράς.

Παρότι το τελικό πλαίσιο των μέτρων της τριπλής (ευρωατλαντικής) επιτήρησης δεν έχει διατυπωθεί μέχρι την τελευταία του λέξη, μπορούμε ήδη να «μετρήσουμε» το κοινωνικό, ταξικό του στίγμα.

-  Πρώτο θύμα της «σταθεροποίησης», η εθνική κυριαρχία. Επίσημα ομολογημένη από τον πρωθυπουργό, αλλά «συσκευασμένη» ως αγαθό υπό ανάκτηση, στην πραγματικότητα εξελίσσεται σε μόνιμη αναπηρία. Το πειραματόζωο Ελλάδα χρησιμοποιείται ως εφαλτήριο για την ενοποίηση της οικονομικής διακυβέρνησης στην ευρωζώνη. Που σημαίνει πολύ απλά ότι το «Διευθυντήριο» των Βρυξελλών αναζητεί θεσμική φόρμουλα για να καταργήσει την ελάχιστη αυτονομία των κυβερνήσεων στον πυρήνα της πολιτικής, τη διαχείριση του κοινωνικού πλούτου.

-  Δεύτερο θύμα της «σταθεροποίησης» η δημοκρατία. Πέρα από το προφανές (αλλά όχι πρωτοφανές) φαινόμενο να γίνεται κουρελόχαρτο το προεκλογικό πρόγραμμα μιας νεοεκλεγμένης κυβέρνησης, για πρώτη φορά στην έκταση αυτή οι πολιτικές υποβάλλονται από δεκάδες εξωθεσμικά κέντρα που κινούνται μεταξύ Νέας Υόρκης, Λονδίνου και Φρανκφούρτης, καταλύοντας τα τελευταία κοινοβουλευτικά προσχήματα. Το πανθομολογούμενο εδώ και χρόνια δημοκρατικό έλλειμμα στην Ε.Ε. παίρνει τη διάσταση μιας «χούντας ευρωκρατών και αγορών».

-  Ο ταξικός χαρακτήρας της «δημοσιονομικής προσαρμογής» συμπυκνώνεται στην κεντρική επιλογή του Προγράμματος Σταθερότητας: τη μείωση των μισθών του δημοσίου τομέα και τη συνολική συρρίκνωση του κόστους της εργασίας. Από την προβλεπόμενη μείωση των κρατικών δαπανών κατά 1,8 δισ. ευρώ, περίπου τα μισά θα προέλθουν από τη μείωση των αποδοχών και των προσλήψεων, ενώ άλλα 360 εκατ. θα είναι η μείωση της κρατικής επιχορήγησης στα ασφαλιστικά ταμεία. Όταν βεβαίως το κράτος, ως μεγαλύτερος εργοδότης, επιβάλλει μέση μείωση αποδοχών 10%, θα είναι βλακώδες να περιμένει κανείς κάτι διαφορετικό στον ιδιωτικό τομέα. Ο ΣΕΒ προανήγγειλε ήδη ότι δεν έχει να εισφέρει τίποτα στις συλλογικές διαπραγματεύσεις. Άλλωστε, αποτελεί διακηρυγμένο στόχο του Προγράμματος Σταθερότητας η μείωση του κόστους εργασίας μέχρι το 2013 κατά 1%, που σε πραγματικούς όρους μπορεί να οδηγήσει σε μέση ετήσια μείωση μισθών 3%.

-  Η ταξική… προτίμηση των φορολογικών μέτρων αποτυπώνεται στο ισοζύγιο έμμεσων και άμεσων φόρων. Από τα 2,6 δισ. των πρόσθετων φόρων τα 1,5 δισ. θα προέλθουν από τους ειδικούς φόρους (καύσιμα, τσιγάρα κ.λπ) και το 1,1 δισ. από το φόρο εισοδήματος. Αλλά και εντός της φορολογίας εισοδήματος χαράσσεται ένα ευδιάκριτο ταξικό σύνορο.

Πρώτον, μέσω των οκτώ κλιμακίων της φορολογικής κλίμακας που επιβαρύνουν σαφώς τους μισθωτούς με εισόδημα άνω των 30.000 ευρώ (δηλ. εργαζομένους με τουλάχιστον 20 χρόνια εργασίας, εξειδίκευση και αυτονόητη μισθολογική ωρίμανση). Δεύτερον, μέσω της έμμεσης κατάργησης του αφορολογήτου ορίου διά των αποδείξεων. Η μαζική μετατροπή των φορολογούμενων σε φοροεισπράκτορες είναι μια επιλογή…win win (που θα ’λεγε κι ο πρωθυπουργός). Οι μισθωτοί διατάσσονται να φορολογηθούν είτε δαπανώντας όσο το δυνατόν περισσότερα είτε πληρώνοντας το «πρόστιμο» για τη μη συγκέντρωση των αποδείξεων.

- Τα χειρότερα έπονται. Αν υλοποιηθούν τα επόμενα κύματα πρόσθετων μέτρων που υπόσχεται η «χούντα των αγορών» - 14ος και 13ος μισθός, απελευθέρωση απολύσεων, τριχοτόμηση συντάξεων και ό,τι ακούει στον κωδικό «διαρθρωτικές μεταρρυθμίσεις»- θα συσσωρευτεί ένα φορτίο που μόνο έκτακτο χαρακτήρα δεν έχει. Τα μέτρα έρχονται για να μείνουν γυρίζοντας δεκαετίες πίσω το δείκτη των εργασιακών κατακτήσεων.

-   Για το… ταμείο του ορυμαγδού μέτρων και οι πιο συντηρητικοί κύκλοι ομολογούν ότι δεν θα αποφέρει ούτε τη δημοσιονομική εξυγίανση που υποτίθεται ότι υπηρετούν.

Οδηγούν με μαθηματική ακρίβεια σε ύφεση μακράς διαρκείας. Ακόμη κι αν ρεύσει ο περίφημος «πακτωλός» των 10 δισ. ευρώ του ΕΣΠΑ, η πίεση που υφίστανται τα κατώτερα εισοδήματα είναι απίθανο να μην οδηγήσει σε συρρίκνωση της κατανάλωσης, μείωση του επιχειρηματικού τζίρου και τελικά σε απολύσεις. Όσο κι αν γίνεται ελκυστικό το εμπόρευμα εργασία με τον εξευτελισμό της τιμής του, το σοκ της ύφεσης, αφού ισοπεδώσει τον άλλοτε περιούσιο λαό των μικρομεσαίων, θα εκκενώσει το καταστροφικό του φορτίο στον τελικό του προορισμό: τη μισθωτή εργασία.