Όπως είχε αναγγελθεί στο προηγούμενο φύλλο, δημοσιεύεται η πρώτη από τις δύο συνεντεύξεις με ανθρώπους των οποίων ο αγώνας για δίκαια αιτήματα, και συνολικότερα η στάση ζωής τους, συγκίνησε και κινητοποίησε πολύ κόσμο. Σήμερα δημοσιεύεται η συνέντευξη του Πάνου Ρούτσι, και το επόμενο Σάββατο θα ακολουθήσει αυτή του Αρίστου Χαντζή. Στις συνεντεύξεις που είχαν την καλοσύνη να παραχωρήσουν στον Δρόμο μιλούν για την εμπειρία του αγώνα, τις δυσκολίες που συνάντησαν, τις προσωπικές και συλλογικές αποφάσεις τους, το πώς βλέπουν ιδιαίτερες πλευρές των εξελίξεων…
Η απεργία πείνας, η αποδοχή των αιτημάτων και η κοροϊδία για τις εκταφές
► Πάνο, σε ευχαριστώ που δέχτηκες να κάνουμε αυτή τη συνάντηση. Θα ήθελα να ξεκινήσουμε λίγο από την απεργία πείνας που έκανες. Πώς την εκτιμάς έναν χρόνο μετά; Τι ήταν αυτό για τη ζωή σου, μέσα σε όλη την κατάσταση του πόνου που είχες; Πώς το βίωσες;
Καταρχάς, όσο ήμουν στο Σύνταγμα έζησα πράγματα που δεν φανταζόμουν ποτέ στη ζωή μου ότι θα μπορούσαν να συμβούν. Είναι πολύ δυσάρεστο, ταυτόχρονα, να φτάσει ένας άνθρωπος, ένας γονιός, σε σημείο να βάλει τη ζωή του σε κίνδυνο για να μάθει το αυτονόητο: πώς πέθανε το παιδί του. Αυτή η απεργία πείνας ήρθε από την αγανάκτηση, όταν ο ανακριτής αποφάσισε να κλείσει την υπόθεση τον Αύγουστο. Και δεν μπορούσα να το αφήσω έτσι, γιατί έχω δώσει υπόσχεση στο παιδί μου ότι δεν θα το αφήσω μέχρι να μάθω την αλήθεια και μέχρι να πληρώσουν όλοι αυτοί. Το μόνο που τους ενδιαφέρει είναι τα λεφτά και όχι οι ζωές των ανθρώπων. Αλλά χωρίς τη βοήθεια του κόσμου, όσο ήμουν στο Σύνταγμα, και όλη αυτή τη στήριξη που είχα τις 23 μέρες, δεν ξέρω αν θα άντεχα. Τους ευχαριστώ πάρα πολύ για όλες τις μέρες, όσο ήμουν στο Σύνταγμα, που ήμασταν μία γροθιά.
Έναν χρόνο μετά, ενώ στα λόγια δέχτηκαν τα αιτήματά μου, δεν έχει γίνει τίποτα απολύτως. Απλώς με κορόιδεψαν και, για να μην πεθάνω στο Σύνταγμα, για να φύγω από εκεί, να σταματήσω την απεργία πείνας, δέχτηκαν τα αιτήματά μου. Έτσι, έναν χρόνο τώρα προσπαθούμε όλοι οι συγγενείς, και εγώ με τη δικηγόρο μου, να βρούμε γιατί το καθυστερούν. Ψάχνουν, λένε, να βρουν εργαστήρια στο εξωτερικό, και πραγματογνώμονα που να ξέρει να κάνει όλες αυτές τις εξετάσεις. Από την άλλη, οι πραγματογνώμονες λένε ότι μήνες τώρα προσπαθούν να πάρουν στα χέρια τους τις ιατροδικαστικές εκθέσεις, για να δουν τι έχει γίνει, αλλά μέχρι τώρα δεν τις έχουν παραλάβει. Ο κόσμος αναρωτιέται γιατί δεν κάνω την εκταφή του παιδιού μου. Δεν είναι ότι δεν θέλω ή ότι τα έχω παρατήσει. Είναι ότι αυτή η κυβέρνηση προσπαθεί με κάθε τρόπο να μην γίνουν εκταφές, γιατί ξέρουν ότι όλη η αλήθεια κρύβεται εκεί. Εγώ δεν θα σταματήσω, μέχρι τέλους, μέχρι να μάθω την αλήθεια. Όταν βγει η αλήθεια, όλοι αυτοί θα μπουν φυλακή.
Οι δίκες και η Λάρισα, οι καταθέσεις των συγγενών και των τραυματιών
► Αυτός ο χρόνος που πέρασε από τότε μέχρι τώρα πώς έχει κυλήσει για σένα;
Από τότε που άρχισε το δικαστήριο, η κύρια δίκη, 23 Μαρτίου, είμαι σχεδόν κάθε φορά στα δικαστήρια στη Λάρισα. Αυτό είναι ακόμα μία συγκάλυψη, το να γίνει το δικαστήριο στη Λάρισα. Γιατί ένα τέτοιο μεγάλο δικαστήριο έπρεπε να γίνει στην Αθήνα και όχι να το διασπάσουν. Μέχρι τώρα έχουμε έξι δικαστήρια ξεχωριστά!
► Εξήγησέ το αυτό, δεν το ξέρω. Σε διαφορετικά μέρη;
Ναι, στην Αθήνα και στη Λάρισα. Έχουμε τρία δικαστήρια στην Αθήνα: η δίκη στο Εφετείο Αθηνών για τη Σύμβαση 717, η ποινική έρευνα κατά πολιτικών προσώπων για το «μπάζωμα», και τέλος οι αγωγές αποζημιώσεων [βλ. πλαίσιο]. Όσο για τη δίκη στη Λάρισα, δεν είναι εύκολο καθόλου για όλους εμάς τους συγγενείς να πηγαίνουμε εκεί κάθε εβδομάδα. Ο καθένας μας, συγγενείς, μάρτυρες, τραυματίες του τρένου, να ταξιδεύουμε από Αθήνα, από όλες τις πόλεις της Ελλάδος, με τόσα έξοδα, και τόση κούραση. Και όταν πάμε στο δικαστήριο στη Λάρισα, να νιώθουμε απογοήτευση από το δικαστήριο, που φαίνεται ότι δεν λειτουργεί όπως θα έπρεπε. Μας έχουν εξαντλήσει και ψυχικά και οικονομικά. Αυτός είναι ο σκοπός της κυβέρνησης, να μας εξαντλήσει. Αλλά δεν το βάζουμε κάτω. Θα είμαστε κάθε φορά, όπου και αν χρειαστεί. Θα είμαστε εκεί.
► Από δηλώσεις σου αλλά και από τις ειδήσεις έχουμε μάθει διάφορα περιστατικά. Διακοπές της δίκης για τα βίντεο· έχεις κάνει λόγο για παρουσία αστυνομικών μέσα στο δικαστήριο για εκφοβισμό· ακόμα έχεις μιλήσει για απόπειρες χρηματισμού σου ή απειλές να αφήσεις τη συνήγορό σου, την κ. Κωνσταντοπούλου. Μπορείς να μας δώσεις μια εικόνα από περιστατικά ή του τι συμβαίνει στην δικαστική πλευρά;
Στις 6 Νοεμβρίου ξεκινά πάλι η δίκη –πώς να το πούμε– για τα βίντεο, σαν από την αρχή. Γιατί, όπως θυμόμαστε όλοι, η δίκη διακόπηκε όταν η πρόεδρος πιέστηκε πάρα πολύ και λιποθύμησε στην αίθουσα…
► Ήταν πραγματική λιποθυμία;
Έμοιαζε με πρόσχημα – κάτω από πίεση… Και τώρα, με τις καταθέσεις των συγγενών, που κανονικά δεν θα έπρεπε να φτάσουμε σε αυτό το σημείο, καλούμαστε ξανά να βιώσουμε όλες εκείνες τις στιγμές που περάσαμε από την αρχή, και να θυμόμαστε τι περάσαμε τις πρώτες μέρες. Είναι όμως πολύ σημαντικό να καταθέσουμε όλοι μας, και οι τραυματίες. Και καλώ όποιον δεν το έχει κάνει μέχρι τώρα, να βρει το κουράγιο και να καταθέσει.
► Τους φοβίζουν, ή δεν είναι ακόμα έτοιμοι;
Δεν είναι έτοιμοι, τους είναι πολύ δύσκολο ψυχολογικά. Δεν μπορείς να φανταστείς τι είδαν τα μάτια τους και η ψυχή τους μέσα στα βαγόνια εκείνες τις ώρες. Είναι πολύ δύσκολο. Σχετικά με αυτά που ρωτάς, με την κατάθεσή μου είπα πράγματα που κρατούσα μέσα μου επί τρία χρόνια, γιατί, όπως ξέρετε, με έχουν στοχοποιήσει πάρα πολύ, και εμένα και τη δικηγόρο μου. Και περίμενα να έρθει η μέρα που θα καταθέσω, για να πω όλα αυτά που βίωσα και βιώνω αυτά τα χρόνια. Το ένα από αυτά είναι και το πιο σημαντικό: η απόπειρα χρηματισμού μου· για να κλείσω το στόμα μου και να φύγω από τη δικηγόρο κ. Κωνσταντοπούλου. Εννοείται πως δεν δέχτηκα. Από εκείνη τη στιγμή και μετά φοβόμουν μη μου συμβεί «τυχαία» κάτι. Αλλά δεν φοβάμαι πια, όπως δεν φοβόμουν όλα αυτά τα χρόνια. Και δεν πρόκειται να φοβηθώ κανέναν όταν πρόκειται για το παιδί μου και όλα αυτά τα παιδιά που χάθηκαν.
Είναι δύσκολο να σκάψεις, να βρεις την αλήθεια. Γιατί αυτό κάνουμε στην ουσία. Έχουμε βρει τα πιο πολλά στοιχεία μόνοι μας. Όμως αυτό έχει ένα κόστος. Είμαστε οικονομικά σε δύσκολη θέση, και ψυχολογικά πολύ άσχημα. Αλλά μας δίνει μεγάλη δύναμη ο κόσμος…
Η κατάσταση των συγγενών και των οικογενειών
► Τώρα, αν θέλεις, να μιλήσουμε για τα προβλήματα που ζουν όλοι οι συγγενείς αυτό το διάστημα, των χρόνων, με δουλειές, με προσωπικά πράγματα; Κυρίως για το κλίμα και μεταξύ σας;
Εμείς, όλοι οι συγγενείς, είμαστε ενωμένοι. Ο καθένας λειτουργεί με τον τρόπο του να βρει τη δικαίωση για τον άνθρωπό του. Είναι δύσκολο να σκάψεις, να βρεις την αλήθεια. Γιατί αυτό κάνουμε στην ουσία. Έχουμε βρει τα πιο πολλά στοιχεία μόνοι μας. Όμως αυτό έχει ένα κόστος. Και το κόστος είναι να είμαστε συνέχεια στους δρόμους, με δικά μας έξοδα, που είναι πάρα πολλά. Αναγκαστικά, οι περισσότεροι από εμάς δεν δουλεύουμε. Και αυτό το καθιστά ακόμα δυσκολότερο, επειδή είμαστε οικονομικά σε δύσκολη θέση, και ψυχολογικά πολύ άσχημα. Αλλά δεν κουραζόμαστε. Μας δίνει μεγάλη δύναμη ο κόσμος που υποστηρίζει αυτόν τον αγώνα.
Το κίνημα για τα Τέμπη και η Μαρία Καρυστιανού
► Ακόμα μία ερώτηση, αν θέλεις μου απαντάς. Υπήρξε τεράστια ευαισθητοποίηση και ένα μεγάλο κίνημα γύρω από τα Τέμπη. Εγώ βλέπω ότι αυτή τη στιγμή δεν υπάρχει το κίνημα, και η μεγάλη κινητοποίηση έχει κατακαθίσει για διάφορους λόγους. Ακόμα και η δίκη γίνεται με έναν τρόπο που δεν ξέρει ο κόσμος, δεν ενημερώνεται, είναι πιο χαμηλό το ενδιαφέρον. Να σου πω τη δική μου σκέψη, άσχετα αν θες να πεις κάτι: πιστεύω ότι η διαχείριση που έγινε, και κυρίως από την κ. Καρυστιανού, με την επιλογή να φτιάξει ένα προσωπικό κόμμα, οδήγησε σε μια απογοήτευση. Ακόμα και πολίτες που αρχικά έλεγαν ότι θα την ψηφίσουν στη συνέχεια απομακρύνονται. Αυτά δεν βοήθησαν καθόλου…
Πιστεύω ότι η κοινωνία, που υποστήριξε από την αρχή τα Τέμπη, αναρωτιέται αν όλοι οι συγγενείς είναι ακόμη ενωμένοι. Αυτό που έχω να πω είναι ότι ο αγώνας είναι για όλους να βρούμε τι σκότωσε τους ανθρώπους μας. Όσον αφορά την κ. Καρυστιανού, που επέλεξε να κάνει κόμμα: ξέρω ότι πολλοί από σας σκεφτήκατε ότι το «κομματοποιούμε» το ζήτημα, έτσι δεν λέγεται; Ναι. Αλλά δεν είναι έτσι. Η Καρυστιανού επέλεξε έναν τρόπο για να δικαιώσει το παιδί της: να δημιουργήσει το κόμμα, για να μπορεί να τους παλέψει από μέσα, μέσα από το σύστημα. Εγώ επέλεξα να κάνω την απεργία πείνας. Άλλοι επέλεξαν κάτι άλλο. Η ουσία είναι όμως ότι όλοι, και ο καθένας ξεχωριστά, παλεύουμε να μάθουμε την αλήθεια. Τα Τέμπη δεν πρόκειται ποτέ να κομματικοποιηθούν, γιατί απλά παλεύουμε με κάθε δύναμη που μας έχει μείνει. Όπως θα έκανε κάθε γονιός, κάθε άνθρωπος που έχασε τον άνθρωπό του: θα πάλευε.
Η έκκληση προς την κοινωνία
[συνέχεια]: Η αλήθεια είναι ότι χωρίς εσάς, δηλαδή τον κόσμο, χωρίς τη βοήθειά σας, δεν θα μπορούσαμε να φτάσουμε έως εδώ. Σας χρειαζόμαστε να είστε δίπλα μας, ενωμένοι, για να γίνει δυνατό μία μέρα να τιμωρηθούν όλοι όσοι έκαναν αυτό το έγκλημα. Να μη φοβόμαστε, και να βρούμε τη δικαιοσύνη που έχει χαθεί. Να είμαστε ενωμένοι στους δρόμους, και να έχουμε αύριο ένα μέλλον που μας αξίζει. Επειδή έχουμε να κάνουμε με μια εγκληματική οργάνωση!
► Καλά τα λες, πολύ σοβαρά και μετρημένα. Αυτό είναι κάτι που εκτίμησε ο κόσμος και στο Σύνταγμα. Μιλούσες με τέτοιο τρόπο. Ακόμα και στις επιθέσεις που σου γίνονταν προσωπικά, έδειχνες μια –πώς να το πω– ανωτερότητα, και μια ενωτική διάθεση. Αυτό είναι άκρως πολιτικό, αλλά και βαθιά ανθρώπινο.
Αυτό μου το λέει ο κόσμος συνέχεια. Είναι ότι δεν θέλω να φανώ ότι μιλάω επιπόλαια, πώς να το πω…
► Αυτό ακριβώς. Είναι μεγάλη υπόθεση.
Ναι. Και ξέρεις τι; Όταν έγραφα τις ομιλίες, δεν ήμουν εγώ. Μετά που έβαζα μπροστά το χαρτί να διαβάσω, δεν το διάβαζα. Με κάποιο περίεργο τρόπο, ενώ το είχα γράψει εγώ, όταν το διάβαζα, διάβαζα λίγο στην αρχή και μετά το άφηνα. Και έλεγα αυτό που έβγαινε εκείνη τη στιγμή.
Όσα χρόνια είμαι στην Ελλάδα έχω μάθει και στα παιδιά μου να είναι περήφανοι για τον εαυτό τους. Και το να δουλεύεις και να βοηθάς είναι μεγάλο πράγμα. Γιατί να μην βοηθάς εκεί που χρειάζεται; Γιατί να μην είσαι ευγενικός; Τα παιδιά μου έτσι ήταν, δούλευαν από δύο δουλειές, γιατί έτσι τους μάθαμε. Κι εγώ 25 χρόνια έκανα δύο δουλειές. Και να έρθει ο άλλος να το σκοτώσει έτσι… Πονάει. Πολύ.
► Σε ευχαριστώ Πάνο, σε ευχαριστώ πολύ. Καλή δύναμη, και να προσέχεις την υγεία σου.
Και εγώ σε ευχαριστώ Ρούντι, να είσαι καλά.
***
Υ.Γ.: Είχαμε συναντηθεί σε μια καφετέρια στα Εξάρχεια. Χωρίσαμε με μια αγκαλιά. Όπως όταν γνωριστήκαμε στο Σύνταγμα τον Σεπτέμβριο του 2025, στην αρχή της απεργίας πείνας, και είχαμε αγκαλιαστεί, ενώ γύρω του νωρίς το πρωί ήταν μόνο 5-6 νέα παιδιά της συλλογικότητας Μέχρι Τέλους. Τότε δεν γνωριζόμασταν καν. Τώρα ένοιωθα πως έχω έναν ακόμα συνάνθρωπο φίλο. Έφυγα συγκινημένος και «γεμάτος».
Πέραν της Λάρισας: Τρεις νομικές διαδικασίες στην Αθήνα
Η πληροφορία για τις τρεις δίκες/διαδικασίες στην Αθήνα εκκινεί από την ανάληψη συγκεκριμένων πτυχών της υπόθεσης από τις δικαστικές αρχές της πρωτεύουσας, ενώ η κεντρική δίκη για το δυστύχημα διεξάγεται στη Λάρισα. Τα τρία ξεχωριστά θέματα που εξετάζονται ή θα εκδικαστούν στην Αθήνα είναι:
- Η δίκη για τη «Σύμβαση 717» (Ευρωπαϊκή Εισαγγελία). Αυτή η δικαστική διαδικασία έχει έδρα την Αθήνα, καθώς εκεί εδρεύει το Εφετείο Αθηνών όπου παραπέμπονται οι υποθέσεις της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας (EPPO).
– Το αντικείμενο: Αφορά τη διαχείριση των ευρωπαϊκών κονδυλίων και τις τεράστιες καθυστερήσεις στην υλοποίηση της Σύμβασης 717 για την τηλεδιοίκηση και τη σηματοδότηση του σιδηροδρομικού δικτύου.
– Οι κατηγορούμενοι: Δεκάδες στελέχη της ΕΡΓΟΣΕ και της κοινοπραξίας που είχε αναλάβει το έργο, τα οποία διώκονται για απιστία και ψευδείς βεβαιώσεις σε βαθμό κακουργήματος.
- Η ποινική έρευνα/δίκη για το «Μπάζωμα» (κατηγορίες κατά πολιτικών προσώπων). Οι μηνύσεις των συγγενών των θυμάτων για την αλλοίωση του χώρου του δυστυχήματος (το λεγόμενο «μπάζωμα») έχουν οδηγήσει σε δικογραφίες που κινούνται στην Αθήνα.
– Το αντικείμενο: Εξετάζεται ποιος έδωσε την εντολή να απομακρυνθούν τα συντρίμμια και να καλυφθεί το έδαφος με υλικά μέσα σε ελάχιστα εικοσιτετράωρα, γεγονός που κατά τους συγγενείς κατέστρεψε κρίσιμα αποδεικτικά στοιχεία.
– Η ιδιαιτερότητα: Επειδή οι μηνύσεις στρέφονται και κατά μελών της τότε κυβέρνησης (πολιτικών προσώπων), η δικογραφία διαβιβάστηκε μέσω της Εισαγγελίας Εφετών Λάρισας στην Αθήνα και τη Βουλή, καθώς η διερεύνηση ευθυνών υπουργών ανήκει αποκλειστικά στις κεντρικές αρχές της Αθήνας.
- Οι αγωγές αποζημιώσεων στα Αστικά Δικαστήρια Αθηνών. Πέρα από το ποινικό σκέλος (φυλακίσεις), υπάρχει το τεράστιο μέτωπο των αστικών δικαστηρίων.
– Το αντικείμενο: Πρόκειται για τις ομαδικές ή ατομικές αγωγές που καταθέτουν επιζώντες και συγγενείς των 57 θυμάτων, ζητώντας αποζημιώσεις για ψυχική οδύνη και σωματικές βλάβες.
– Γιατί στην Αθήνα: Οι έδρες των εμπλεκόμενων εταιρειών και οργανισμών (Hellenic Train, ΟΣΕ) βρίσκονται στην Αθήνα, με αποτέλεσμα τα αρμόδια Αστικά Δικαστήρια (Πρωτοδικείο/Εφετείο Αθηνών) να υποδέχονται αυτές τις μαζικές προσφυγές.
Στο επόμενο φύλλο συνέντευξη με τον Αρίστο Χαντζή
Στα επόμενο φύλλο μας, το Σάββατο 15 Νοεμβρίου 2026, θα δημοσιεύσουμε τη συνέντευξη του Αρίστου Χαντζή. Πρόκειται για μια πολύ ενδιαφέρουσα συνέντευξη ενός ανθρώπου που, με τη στάση του και τον αγώνα του, συγκίνησε, κινητοποίησε, προώθησε δίκαια αιτήματα και έδειξε δυνατότητες.
