Γράφει ο Θοδωρής Μακρίδης
Από τις 23 Ιουλίου αγνοείται στην Τουρκία ο 58χρονος Έλληνας μοναχός Ιωσήφ, κατά κόσμον Νικόλαος Τσιγκόζης. Ξεκίνησε από τα Γιαννιτσά με προορισμό τον Πόντο, επιθυμώντας να επισκεφθεί τις πατρογονικές του εστίες και ενδεχομένως να εγκατασταθεί εκεί ως ασκητής. Στις 25 Ιουλίου φέρεται να εμφανίστηκε στο ελληνικό προξενείο της Κωνσταντινούπολης, ζητώντας πληροφορίες για τη μετάβασή του στην Τραπεζούντα. Έκτοτε, τα ίχνη του χάθηκαν. Τρεις και πλέον μήνες αργότερα, η οικογένειά του εξακολουθεί να αναζητά απαντήσεις.
Η υπόθεση έφτασε μέχρι την τουρκική Εθνοσυνέλευση. Ο βουλευτής του φιλοκουρδικού κόμματος DEM, Σερχάτ Ερέν, κατέθεσε γραπτή ερώτηση προς τον Τούρκο υπουργό Εσωτερικών, ζητώντας να πληροφορηθεί ποιες έρευνες πραγματοποιήθηκαν, εάν εξετάστηκαν κάμερες ασφαλείας και αρχεία μετακινήσεων, και εάν υπάρχει συνεργασία με τις ελληνικές προξενικές αρχές.
Την ίδια στιγμή, από την ελληνική κυβέρνηση και το Υπουργείο Εξωτερικών δεν έχει υπάρξει δημόσια ανακοίνωση που να ενημερώνει για συγκεκριμένες ενέργειες αναζήτησης ή διπλωματικές παρεμβάσεις. Είναι τουλάχιστον εξοργιστικό να απαιτεί ένας βουλευτής της τουρκικής αντιπολίτευσης απαντήσεις για την εξαφάνιση ενός Έλληνα πολίτη, ενώ η ελληνική κυβέρνηση παραμένει δημόσια σιωπηλή. Μέχρι στιγμής δεν έχει γίνει γνωστή ούτε αντίστοιχη κοινοβουλευτική πρωτοβουλία στην ελληνική Βουλή.
Η υπόθεση επαναφέρει και ένα διαχρονικό αίτημα του οργανωμένου ποντιακού χώρου: την επαναλειτουργία ελληνικού προξενείου στην Τραπεζούντα. Η ελληνική προξενική παρουσία στην πόλη ανάγεται στον 19ο αιώνα. Σύμφωνα με ιστορικές αναφορές, η λειτουργία της διακόπηκε το 1915, εν μέσω του Α΄ Παγκοσμίου Πολέμου. Έκτοτε, το αίτημα για επιστροφή της έχει επανειλημμένα διατυπωθεί.
Στην ιστορική πρωτεύουσα του Πόντου, όπου εξακολουθούν να υπάρχουν ποντιόφωνοι πληθυσμοί, ζωντανές παραδόσεις και σημαντικά μνημεία του Ελληνισμού, ένα προξενείο δεν θα είχε μόνο συμβολική αξία. Θα μπορούσε να προσφέρει συνδρομή στους Έλληνες επισκέπτες, να διευκολύνει την αντιμετώπιση έκτακτων περιστατικών, να συμβάλει στα ζητήματα της Παναγίας Σουμελά και να ενισχύσει τις πολιτιστικές σχέσεις με την περιοχή.
Στο μεταξύ, η τύχη του μοναχού Ιωσήφ παραμένει άγνωστη. Η ανάγκη για απαντήσεις είναι επιτακτική. Όπως και η ανάγκη να πάψει η Τραπεζούντα να αντιμετωπίζεται από την ελληνική πολιτεία αποκλειστικά ως τόπος ιστορικής μνήμης. Επειδή ο Πόντος δεν είναι μόνο εκεί όπου κάποτε ζούσαμε. Είναι και εκεί όπου εξακολουθούν να υπάρχουν άνθρωποι, δεσμοί και ανάγκες που δεν μπορούμε να αγνοούμε.
