του Chris Hedges*
Ο καθηγητής Ραζ Σίγκαλ, διευθυντής του προγράμματος Σπουδών Ολοκαυτώματος και Γενοκτονίας στο Πανεπιστήμιο Στόκτον, στο Νιου Τζέρσεϊ, έγραψε ένα άρθρο για τον πόλεμο στη Γάζα στις 13 Οκτωβρίου 2023, με τίτλο «Μια υποδειγματική περίπτωση γενοκτονίας». Αυτή η καταγγελία από έναν Ισραηλινό μελετητή του Ολοκαυτώματος, του οποίου τα μέλη της οικογένειας αφανίστηκαν στο Ολοκαύτωμα, ήταν μια πολύ μοναχική στάση.
«Ανθρώπινα ζώα»
Ο καθηγητής Σίγκαλ είδε στην άμεση απαίτηση της ισραηλινής κυβέρνησης να εκκενώσουν οι Παλαιστίνιοι το βόρειο τμήμα της Γάζας και στην εξουθενωτική δαιμονοποίηση των Παλαιστινίων από Ισραηλινούς αξιωματούχους, με τον υπουργό Άμυνας να δηλώνει ότι το Ισραήλ «πολεμούσε με ανθρώπινα ζώα», τη δυσοσμία της γενοκτονίας. «Όλη η ιδέα της πρόληψης και του “ποτέ ξανά” είναι ότι, καθώς διδάσκουμε στους σπουδαστές μας, υπάρχουν “κόκκινες σημαίες” που μόλις τις εντοπίσουμε υποτίθεται ότι πρέπει να εργαστούμε για να σταματήσουμε τη διαδικασία που θα μπορούσε να κλιμακωθεί σε γενοκτονία», μου είπε ο καθηγητής Σίγκαλ, «ακόμα κι αν δεν έχει ήδη γίνει γενοκτονική. Οι σπουδές του Ολοκαυτώματος ως πεδίο μπορεί να είναι νεκρές, κάτι που δεν είναι απαραίτητα κακό αν πράγματι οι σπουδές του Ολοκαυτώματος είναι συνυφασμένες από την αρχή με την ιδεολογία της παγκόσμιας μνήμης του Ολοκαυτώματος. Ίσως είναι καλό που δεν θα έχουμε πλέον μελέτες για το Ολοκαύτωμα, και ίσως αυτό να ανοίξει την πόρτα για ακόμη πιο ενδιαφέρουσα και σημαντική έρευνα για το Ολοκαύτωμα ως ιστορία, ως πραγματική ιστορία».
Ο καθηγητής Σίγκαλ πλήρωσε για την ειλικρίνειά του. Η πρόταση να ηγηθεί του Κέντρου Μελετών Ολοκαυτώματος και Γενοκτονίας του Πανεπιστημίου της Μινεσότα, το οποίο δεν έχει εκδώσει καμία καταδίκη της γενοκτονίας (στη Γάζα), ανακλήθηκε. Όταν ο καθηγητής Σίγκαλ και εγώ καταθέσαμε στην πρωτεύουσα της πολιτείας, στο Τρέντον, σε αντίθεση με την υιοθέτηση του νομοσχεδίου για τη Διεθνή Συμμαχία Μνήμης του Ολοκαυτώματος (IHRA), το οποίο εξισώνει την κριτική του κράτους του Ισραήλ με τον αντισημιτισμό, μας χλεύασαν οι σιωνιστές, και τα μικρόφωνά μας έκλεισαν από τον πρόεδρο της επιτροπής.
Ήμασταν κι εμείς εκεί υποστηρίζοντας ότι αυτό το νομοσχέδιο θα περιόριζε την ελευθερία του λόγου, ενώ στερούσαν από εμάς, σε πραγματικό χρόνο, την ελευθερία του λόγου! Η γενοκτονία είναι το επόμενο στάδιο σε αυτό που ο ανθρωπολόγος Arjun Appadurai αποκαλεί «μια τεράστια παγκόσμια μαλθουσιανή διόρθωση που αποσκοπεί στην προετοιμασία του κόσμου για τους νικητές της παγκοσμιοποίησης, χωρίς τον ενοχλητικό θόρυβο των χαμένων».
Η χρηματοδότηση και ο εξοπλισμός του Ισραήλ από τις Ηνωμένες Πολιτείες και τους Ευρωπαίους συμμάχους, καθώς διαπράττει γενοκτονία, έχει ουσιαστικά καταργήσει τη διεθνή έννομη τάξη που ίσχυσε μετά το Δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο. Δεν έχει πλέον αξιοπιστία. Η Δύση δεν μπορεί πια να κάνει κήρυγμα σε κανέναν για τη δημοκρατία, τα ανθρώπινα δικαιώματα ή τις υποτιθέμενες αρετές του δυτικού πολιτισμού. Το τέχνασμα ότι κατά κάποιο τρόπο εμείς ως έθνος προωθούμε τη δημοκρατία, την ισότητα και τα ανθρώπινα δικαιώματα, έχει τελειώσει.
Ισάξιοι με τους εθνικοσοσιαλιστές
«Την ίδια στιγμή που η Γάζα προκαλεί ίλιγγο, ένα αίσθημα χάους και κενού γίνεται για αμέτρητους ανίσχυρους ανθρώπους η απαραίτητη προϋπόθεση για την πολιτική και ηθική συνείδηση στον 21ο αιώνα, όπως ακριβώς ήταν ο Πρώτος Παγκόσμιος Πόλεμος για μια γενιά στη Δύση», γράφει ο Pankaj Mishra.
Κανείς από εμάς που κάναμε ρεπορτάζ από το Ισραήλ και την Παλαιστίνη, όπου εργάστηκα ως δημοσιογράφος για επτά χρόνια, δεν είχε προβλέψει αυτή τη γενοκτονία. Κι όμως, είχαμε έντονη επίγνωση της γενοκτονικής παρόρμησης που βρίσκεται στην καρδιά του σιωνιστικού σχεδίου, της επιθυμίας μεγάλων τμημάτων της ισραηλινής κοινωνίας να εξαλείψουν και να απελάσουν όλους τους Παλαιστίνιους. Αυτή η γενοκτονική παρόρμηση υπήρχε από την αρχή του Σιωνισμού.
Ο Βίκτορ Κλέμπερερ, καθηγητής γλωσσολογίας και γιος ενός ραβίνου του Βερολίνου που ζούσε υπό ναζιστική κυριαρχία, σημείωσε στο ημερολόγιό του: «Για μένα οι σιωνιστές που θέλουν να επιστρέψουν στο εβραϊκό κράτος του 70 μ.Χ., την καταστροφή της Ιερουσαλήμ από τον Τίτο, είναι εξίσου επιθετικοί με τους Ναζί. Με την επιδίωξη του αίματος, τις αρχαίες “πολιτιστικές ρίζες” τους, την εν μέρει ασταθή, εν μέρει αμβλεία επιστροφή τους στον κόσμο, είναι εντελώς ισάξιοι με τους εθνικοσοσιαλιστές».
Κάλυψα τον εξτρεμιστή ραβίνο, Μέιρ Καχάνε, ο οποίος ισχυριζόταν ότι η βία ήταν εβραϊκή αρετή και η εκδίκηση θεϊκή εντολή. Όταν είχα βάση στην Ιερουσαλήμ, η ισραηλινή κυβέρνηση του είχε απαγορεύσει να θέσει υποψηφιότητα για οποιοδήποτε αξίωμα. Ο Καχάνε δολοφονήθηκε στις 5 Νοεμβρίου 1990 στη Νέα Υόρκη.
Το κόμμα του, το Καχ, τέθηκε εκτός νόμου τέσσερα χρόνια αργότερα, όταν ο Μπαρούχ Γκόλντσταϊν, γιατρός γεννημένος στο Μπρούκλιν και μέλος του Καχ, εισέβαλε στο Τζαμί Ιμπραήμι της Χεβρώνας και άνοιξε πυρ εναντίον πιστών, σκοτώνοντας 29 Παλαιστίνιους – ένα γεγονός που κάλυψα για τους New York Times. Ο Γκόλντσταϊν, ντυμένος με τη στολή του λοχαγού του στρατού, πιάστηκε από πιστούς και ξυλοκοπήθηκε μέχρι θανάτου. Το Καχ, μετά τις δηλώσεις που έκανε για να υποστηρίξει τη σφαγή, κηρύχθηκε τρομοκρατική οργάνωση από τις Ηνωμένες Πολιτείες. Αλλά ο Καχανεϊσμός δεν πέθανε. Θράφηκε από Εβραίους εξτρεμιστές και εποίκους. Η φυλετική μισαλλοδοξία και οι εκκλήσεις του Καχ για μαζική βία κατά των Παλαιστινίων μόλυναν όλο και μεγαλύτερα τμήματα της ισραηλινής κοινωνίας.
Θάνατος στον Ράμπιν
Είδα αυτή τη μισαλλοδοξία σε πολιτικές συγκεντρώσεις που διοργάνωσε ο Νετανιάχου, ο οποίος έλαβε πλούσια χρηματοδότηση από δεξιούς Αμερικανούς που συνδέονται με την AIPAC (Σημείωση: American Israel Public Affairs Committee – Αμερικανοϊσραηλινή Επιτροπή Δημοσίων Υποθέσεων, η βασική οργάνωση του ισραηλινού λόμπι στις ΗΠΑ) όταν έθεσε υποψηφιότητα εναντίον του Γιτζάκ Ράμπιν, ο οποίος διαπραγματευόταν μια ειρηνευτική συμφωνία με τους Παλαιστίνιους. Οι υποστηρικτές του Νετανιάχου φώναζαν συνθήματα εμπνευσμένα από τον Καχάνε, όπως «θάνατος στους Άραβες» και «θάνατος στον Ράμπιν». Έκαψαν ένα ομοίωμα του Ράμπιν ντυμένο με ναζιστική στολή!
Ο Νετανιάχου παρέλασε πρώτος σε μια ψεύτικη κηδεία για τον Ράμπιν, και ο Ράμπιν δολοφονήθηκε από έναν Εβραίο φανατικό στις 4 Νοεμβρίου 1995. Ο Νετανιάχου, ο οποίος έγινε πρωθυπουργός για πρώτη φορά το 1996, έχει αφιερώσει την πολιτική του καριέρα στον να εκθρέφει αυτούς τους Εβραίους εξτρεμιστές, συμπεριλαμβανομένων του Ιταμάρ Μπεν-Γκβιρ, ο οποίος κρέμασε ένα πορτρέτο του Γκόλντσταϊν στον τοίχο του σαλονιού του, του Μπέζαλελ Σμότριτς, του Άβιγκντορ Λίμπερμαν, του Γκίντεον Σα’αρ, του Ναφτάλι Μπένετ και άλλων. Ο πατέρας του Νετανιάχου, Μπενζιόν, που εργάστηκε ως βοηθός του ιδρυτή του αναθεωρητικού Σιωνισμού Βλαντίμιρ Ζαμποτίνσκι, τον οποίο ο Μπενίτο Μουσολίνι ανέφερε «ως καλό φασίστα», ήταν ηγέτης του κόμματος Χερούτ που κάλεσε το Ισραήλ να καταλάβει όλη τη γη της ιστορικής Παλαιστίνης. Πολλοί από αυτούς που ίδρυσαν το κόμμα Χερούτ πραγματοποίησαν τρομοκρατικές επιθέσεις κατά τη διάρκεια του πολέμου του 1948 που εγκαθίδρυσε το κράτος του Ισραήλ.
[Σημείωση: Το Χερούτ, που σημαίνει «ελευθερία» στα εβραϊκά, ήταν ένα ακροδεξιό, εθνικιστικό κόμμα στο Ισραήλ που ιδρύθηκε από τον Μεναχέμ Μπεγκίν ως επικεφαλής καθοδηγητή και άλλους σιωνιστές το 1948 μέσα από τον πυρήνα της τρομοκρατικής παραστρατιωτικής σιωνιστικής οργάνωσης Ιργκούν. Από το 1973, το Χερούτ συνασπίστηκε με άλλα ακραία εθνικιστικά κόμματα και δημιούργησαν το κόμμα Λικούντ, που εδώ και αρκετά χρόνια έχει αρχηγό τον καταζητούμενο από το Διεθνές Ποινικό Δικαστήριο για εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας Μπέντζαμιν Νετανιάχου.]
Ο Άλμπερτ Αϊνστάιν, η Χάνα Άρεντ, ο Σίντνεϊ Χουκ και άλλοι Εβραίοι διανοούμενοι περιέγραψαν το κόμμα Χερούτ σε μια δήλωση που δημοσιεύτηκε στους New York Times ως ένα κόμμα «πολύ παρόμοιο στην οργάνωση, τις μεθόδους, την πολιτική φιλοσοφία και την κοινωνική του απήχηση με τα ναζιστικά και φασιστικά κόμματα». Πάντα υπήρχε μια μολυσματική τάση του εβραϊκού φασισμού μέσα στο σιωνιστικό εγχείρημα, που αντικατοπτρίζει την τάση του φασισμού στην αμερικανική κοινωνία. Δυστυχώς για εμάς και τους Παλαιστίνιους, αυτές οι φασιστικές τάσεις είναι ανοδικές.
Μεσσιανική λύτρωση
Η απόφαση για την εξάλειψη της Γάζας ήταν από καιρό το όνειρο των ακροδεξιών σιωνιστών, κληρονόμων του κινήματος του Καχάνε. Η εβραϊκή ταυτότητα και ο εβραϊκός εθνικισμός είναι οι σιωνιστικές εκδοχές της ιδεολογίας του αίματος και του εδάφους των Ναζί.
Η εβραϊκή υπεροχή αγιάζεται από τον Θεό, όπως και η σφαγή των Παλαιστινίων, τους οποίους ο Νετανιάχου συνέκρινε με τους βιβλικούς Αμαληκίτες που σφαγιάστηκαν από τους Ισραηλίτες. Οι Ευρωπαίοι και οι Ευρωαμερικανοί στις αμερικανικές αποικίες χρησιμοποίησαν το ίδιο βιβλικό απόσπασμα για να δικαιολογήσουν τη γενοκτονία τους εναντίον των ιθαγενών Αμερικανών.
Οι εχθροί, συνήθως Μουσουλμάνοι, που είναι καταδικασμένοι σε εξαφάνιση, είναι υπάνθρωποι που ενσαρκώνουν το κακό. Η βία και η απειλή βίας είναι οι μόνες μορφές επικοινωνίας που κατανοούν όσοι βρίσκονται εκτός του μαγικού κύκλου του εβραϊκού εθνικισμού. Η μεσσιανική λύτρωση θα λάβει χώρα μόλις εκδιωχτούν οι Παλαιστίνιοι. Οι Εβραίοι εξτρεμιστές ζητούν την κατεδάφιση του Τζαμιού Αλ-Άκσα, ενός από τους τρεις πιο ιερούς τόπους για τους μουσουλμάνους, που υποτίθεται ότι χτίστηκε πάνω στα ερείπια του δεύτερου εβραϊκού ναού, ο οποίος καταστράφηκε από τον ρωμαϊκό στρατό το 70 μ.Χ.
Αυτοί οι εξτρεμιστές ζητούν την αντικατάστασή του από ένα «τρίτο» εβραϊκό ναό, μια κίνηση που θα έβαζε φωτιά στον μουσουλμανικό κόσμο. Η Δυτική Όχθη, την οποία οι φανατικοί αποκαλούν Ιουδαία και Σαμάρεια, προσαρτάται, αυτή τη στιγμή που μιλάω, από το Ισραήλ. Το Ισραήλ, που διέπεται από θρησκευτικούς νόμους που επιβάλλονται από υπερορθόδοξους του κόμματος Σας και κόμματα του Ενωμένου Ιουδαϊσμού της Τορά, σύντομα θα αντικατοπτρίζει τη δεσποτική θεοκρατία στο Ιράν.
Οι παγκόσμιες ελίτ δεν νιώθουν τίποτα
Ο Τζέιμς Μπόλντουιν είδε προφητικά αυτή την οπισθοδρόμηση στην έμφυτη βαρβαρότητά μας.
[Σημείωση: Στα δύσκολα χρόνια του αγώνα για τα ανθρώπινα και πολιτικά δικαιώματα των μαύρων στις ΗΠΑ, ο Τζέιμς Μπόλντουιν (1924-1987) μίλησε και έγραψε για τις φυλετικές διακρίσεις, την ανισότητα, τη σεξουαλική εκμετάλλευση και την αμερικάνικη ταυτότητα, ασκώντας μεγάλη επίδραση στα μεγάλα κινήματα της εποχής. Βιβλία του όπως τα «Δεν είμαι ο νέγρος σου», «Η επόμενη πυρκαγιά», «Το δωμάτιο του Τζιοβάνι», «Πήγαινε πες το στο βουνό», «Σημειώσεις ενός ιθαγενούς γιου», «Κανένας δεν ξέρει το όνομά μου», «Μία άλλη χώρα», «Το μπλουζ του Σόνυ» και πολλά άλλα δοκίμια, διηγήματα, μυθιστορήματα, θεατρικά και αυτοβιογραφικά, άφησαν μια πολύ επιδραστική κληρονομιά τόσο στη λογοτεχνία όσο και στην κοινωνική, πολιτιστική και πολιτική κριτική.]
Kαι, εσείς οι φοιτητές, αν δεν έχετε διαβάσει Τζέιμς Μπόλντουιν, δεν καταλαβαίνετε την Αμερική. Ο Μπόλντουιν προειδοποίησε ότι υπήρχε μια «τρομερή πιθανότητα οι δυτικοί πληθυσμοί, που αγωνίζονται να κρατήσουν ό,τι έχουν κλέψει από τους αιχμαλώτους τους και δεν μπορούν να κοιτάξουν στον καθρέφτη τους, να επισπεύσουν ένα χάος σε όλο τον κόσμο, το οποίο, αν δεν φέρει τη ζωή σε αυτόν τον πλανήτη σε ένα τέλος, θα προκαλέσει ένα φυλετικό πόλεμο τέτοιο που δεν έχει ξαναδεί ο κόσμος και για τον οποίο γενιές που δεν έχουν γεννηθεί ακόμα θα καταριούνται τα ονόματά μας για πάντα».
Η αγριότητα στο Ιράν, τον Λίβανο και τη Γάζα είναι η ίδια αγριότητα που αντιμετωπίζουμε στην πατρίδα μας. Αυτοί που διαπράττουν τη γενοκτονία, τη μαζική σφαγή και τον απρόκλητο πόλεμο κατά του Ιράν είναι οι ίδιοι άνθρωποι που διαλύουν τους δημοκρατικούς μας θεσμούς. Οι Ιρανοί, οι Λιβανέζοι και οι Παλαιστίνιοι γνωρίζουν ότι δεν υπάρχει τρόπος να κατευναστούν αυτά τα τέρατα. Οι παγκόσμιες ελίτ δεν πιστεύουν τίποτα. Δεν νιώθουν τίποτα. Δεν μπορούν να τους εμπιστευτούν. Παρουσιάζουν τα βασικά χαρακτηριστικά όλων των ψυχοπαθών: επιφανειακή γοητεία, μεγαλοπρέπεια και αυτοπεποίθηση, ανάγκη για συνεχή διέγερση, τάση για ψέματα, εξαπάτηση, χειραγώγηση και αδυναμία να νιώσουν τύψεις ή ενοχές. Περιφρονούν ως αδυναμία τις αρετές της ενσυναίσθησης, της ειλικρίνειας, της συμπόνιας και της αυτοθυσίας. Ζουν σύμφωνα με το δόγμα «εγώ, εγώ, εγώ».
«Το γεγονός ότι εκατομμύρια άνθρωποι μοιράζονται τα ίδια ελαττώματα δεν καθιστά αυτά τα ελαττώματα αρετές. Το γεγονός ότι μοιράζονται τόσα πολλά λάθη δεν μεταμορφώνει τα λάθη σε αλήθειες. Και το γεγονός ότι εκατομμύρια άνθρωποι μοιράζονται τις ίδιες μορφές ψυχικής παθολογίας δεν τους καθιστά λογικούς», γράφει ο Έριχ Φρομ στο βιβλίο του «Η Λογική Κοινωνία».
Προδότες ιδανικών
Έχουμε γίνει μάρτυρες του κακού στη Γάζα εδώ και σχεδόν τρία χρόνια. Το παρακολουθούμε τώρα στο Ιράν. Το παρακολουθούμε στον Λίβανο. Βλέπουμε αυτό το κακό να δικαιολογείται ή να συγκαλύπτεται από τους πολιτικούς ηγέτες και τα μέσα ενημέρωσης.
Οι New York Times –σαν μια σελίδα που βγαίνει από τον Όργουελ– έστειλαν ένα εσωτερικό υπόμνημα ζητώντας από τους δημοσιογράφους και τους συντάκτες να παραποιούν τους όρους «στρατόπεδα προσφύγων», «κατεχόμενα εδάφη», «εθνοκάθαρση» και, φυσικά, «γενοκτονία», όταν γράφουν για τη Γάζα. Όσοι κατονομάζουν και καταγγέλλουν αυτό το κακό, συμπεριλαμβανομένων των ηρωικών φοιτητών που έστησαν καταυλισμούς σε πανεπιστημιουπόλεις, κι εδώ στο Πρίνστον, ακόμη και στο εξωτερικό, δυσφημούνται, μπαίνουν σε μαύρη λίστα και εκκαθαρίζονται, συλλαμβάνονται και απελαύνονται. Μια νεκρωτική σιωπή μας κατακλύζει, η σιωπή όλων των αυταρχικών κρατών. Ξέρουμε πού τελειώνει αυτό. Απόφυγε να τους υπηρετήσεις. Απόφυγε να υποστηρίξεις τον πόλεμο κατά του Ιράν. Μίλησε ανοιχτά κατά του εγκλήματος της γενοκτονίας και θα δεις την άδειά σου να εκπέμπεις να σου αφαιρείται, όπως πρότεινε ο τραμπικός πρόεδρος της Federal Communications Commission (FCC) Μπρένταν Καρ.
Έχουμε εχθρούς. Δεν βρίσκονται στην Παλαιστίνη. Δεν βρίσκονται στο Λίβανο. Δεν βρίσκονται στο Ιράν. Είναι εδώ, ανάμεσά μας. Υπαγορεύουν τις ζωές μας. Είναι προδότες των ιδανικών μας και είναι προδότες της χώρας μας. Οραματίζονται ένα κόσμο σκλάβων και αφεντάδων. Και η Γάζα είναι μόνο η αρχή. Δεν υπάρχουν εσωτερικοί μηχανισμοί για να γίνει μεταρρύθμιση. Εμείς μπορούμε να εμποδίζουμε ή να παραδοθούμε. Αυτές είναι οι μόνες επιλογές που έχουν απομείνει.
* Εξαιρετική ομιλία του Chris Hedges στο Πανεπιστήμιο Princeton, στις ΗΠΑ, στις 28 Μαρτίου 2026, σε απόδοση Στέλιου Ελληνιάδη. Ο Hedges είναι διακεκριμένος Αμερικάνος συγγραφέας και δημοσιογράφος, τιμηθείς με το Βραβείο Πούλιτζερ, με εικοσαετή θητεία στην εφημερίδα The New York Times από την οποία αποχώρησε όταν ως διευθυντής του γραφείου Μέσης Ανατολής αντιτάχθηκε το 2003 στην υποστήριξη της επιδρομής των ΗΠΑ στο Ιράκ και αποδοκιμάστηκε μιλώντας στο Rockford College επειδή γνωστοποίησε τη διαφωνία του δημόσια. Μαχητικός κατά των πολέμων, του ολιγαρχικού καπιταλισμού και του σιωνισμού, είναι οικοδεσπότης στο πολύ πετυχημένο διαδικτυακό κανάλι The Chris Hedges Report. Πρόσφατα ολοκλήρωσε τη συγγραφή ενός έργου για τη γενοκτονία στη Γάζα παίρνοντας συνεντεύξεις από 29 οικογένειες Παλαιστινίων που βρίσκονται στην Αίγυπτο, μαζί με τον σκιτσογράφο Τζο Σάκο που είναι γνωστός για το βραβευμένο βιβλίο του «Υποσημειώσεις από την Παλαιστίνη» (από τις εκδόσεις ΚΨΜ έχει εκδοθεί στα ελληνικά το κόμικ «Παλαιστίνη»). Η συλλογική εργασία των Hedges-Sacco θα κυκλοφορήσει σε βιβλίο το φθινόπωρο.
